Ο Γεωργάκης Ολύμπιος υπήρξε ένας από τους λαμπρότερους Αγωνιστές της Ελληνικής Επανάστασης και μέλος της Φιλικής Εταιρείας. Γεννήθηκε στις 4 Μαρτίου του 1772 στο Βλαχολίβαδο (σημερινό Λιβάδι) του Ολύμπου. Ήταν γόνος της μεγάλης αρματολίτικης οικογένειας των Λαζαίων. Πατέρας του ήταν ο Νικόλαος και μητέρα του η Νικολέτα. Όταν η τελευταία πέθανε λίγα χρόνια μετά τη γέννησή του, η γιαγιά του, Αγνή, ανέλαβε να τον αναθρέψει.
Η μόρφωση που απέκτησε ήταν υψηλή, διότι μαθήτευσε δίπλα σε φημισμένους λόγιους της εποχής, όπως ο Ιωάννης Δημητριάδης-Πέζαρος και ο μοναχός Ιωνάς Σπαρμιώτης. Όταν τελείωσε το σχολείο και μέχρι το 1798, εκπαιδεύτηκε στο στρατόπεδο του γενάρχη των Λαζαίων, Έξαρχου Λάζου, και γρήγορα αναδείχθηκε σε πρωτοπαλίκαρό του και άριστο πολεμιστή.
Η Δράση του στα Βαλκάνια
Το 1798 και σε ηλικία 26 ετών κληρονόμησε το αρματολίκι του Ολύμπου, γεγονός από το οποίο πήρε το επίθετό του, Ολύμπιος. Την επόμενη χρονιά (1799) περιήλθε σε προστριβές με τον Αλή πασά και κατέφυγε ως επικεφαλής σώματος αρματολών στη Σερβία, όπου αργότερα θα πολεμήσει με τον Καραγεώργη εναντίον του Τοπάλ πασά. Το 1802, ο Ολύμπιος μαζί με τον Βέλκο Πέτροβιτς και τον Καραγεώργη ίδρυσαν λόχο ενόπλων.
Το 1803 η δράση του μεταφέρεται στο Βουκουρέστι, όπου σε συνεννόηση με τον Έλληνα ηγεμόνα της Βλαχίας, Κωνσταντίνο Υψηλάντη, δημιουργεί αξιόμαχο στρατιωτικό σώμα αποτελούμενο κυρίως από Έλληνες. Με το σώμα αυτό, το 1805, συνέπραξε με τον Ρώσο Αρχιστράτηγο Μιχαήλ Κουτούζωφ. Πήρε μέρος στον Ρωσο-τουρκικό πόλεμο σαν Λοχαγός και για τις επιτυχίες και τα ανδραγαθήματά του (Μάχη της Οστράβας), προβιβάστηκε το 1806 σε Συνταγματάρχη του ρωσικού στρατού.
Το 1807 επανέρχεται στην Ελλάδα για να κηρύξει την Επανάσταση από τον Όλυμπο, ενέργεια η οποία τελικώς ματαιώνεται και επιστρέφει ξανά στη Βλαχία. Ύστερα από την αντικατάσταση του Κωνσταντίνου Υψηλάντη και του Έλληνα ηγεμόνα της Μολδαβίας, Αλέξανδρου Μουρούζη, καταφεύγει στη Σερβία. Μετά το θάνατο του Βέλκο Πέτροβιτς στη μάχη του Νεγκοτίν (1813), παντρεύεται τη χήρα του, Στάνα (μαζί της θα αποκτήσει τρία παιδιά, τον Αλέξανδρο, τον Μιλάνο (Μίλαν) και την Ευφροσύνη).
Ο Ολύμπιος, στη συνέχεια, περνά στην Αυστρία. Η φήμη του είχε φτάσει ως τα ανάκτορα της Μόσχας. Έτσι, ο Τσάρος της Ρωσίας Αλέξανδρος ο Α′, μαζί με τον Ιωάννη Καποδίστρια συμπεριέλαβαν τον Ολύμπιο στην αντιπροσωπεία του Συνεδρίου της Βιέννης, το 1815. Εκεί παρακολουθεί τις εργασίες του Συνεδρίου και γνωρίζεται προσωπικά με τον Αλέξανδρο Υψηλάντη.
Στη συνέχεια, επέστρεψε πάλι στη Μολδοβλαχία και έγινε αρχηγός της σωματοφυλακής του ηγεμόνα της Βλαχίας Ιωάννη Καρατζά και (πιθανότατα) το 1817 μυήθηκε στη Φιλική Εταιρεία. Λέγεται πως ο Ολύμπιος ήταν αυτός που μύησε τον Καραγεώργη και τον Θεόδωρο Βλαδιμηρέσκου σε αυτήν. Όταν ο Καρατζάς έπεσε στη δυσμένεια του Σουλτάνου και διέφυγε στην Ευρώπη, έγινε αρχηγός των στρατιωτικών Βλαχικών δυνάμεων επί ηγεμονίας του Αλέξανδρου Ν. Σούτσου.
Ο Ολύμπιος έχοντας μόρφωση, καθώς και υψηλές πνευματικές ικανότητες, συχνά δίνει ομιλίες εθνικοαπελευθερωτικού περιεχομένου. Μία μνημειώδης ρήση από την ομιλία του στην Ακαδημία του Ιασίου, της οποίας ήταν μέλος του διοικητικού συμβουλίου, είναι η ακόλουθη: «Ο αγωνιστής την ελευθερία ή την κερδίζει μαχόμενος ή την καθαγιάζει πεθαίνοντας».
Πριν την κήρυξη της Επανάστασης, το 1820, ο Αλέξανδρος Υψηλάντης τον διόρισε Αρχιστράτηγο των Επαναστατικών δυνάμεων της Μολδοβλαχίας και ο Ολύμπιος ορκίσθηκε πως: «…Τώρα δεν μένει άλλο να σας ειπώ παρά να σας διαβεβαιώσω και εγγράφως την γνώμη μου, ότι οπόταν κριθή αρμόδιος ο καιρός να μας δοθή η αποφασιστική σας προσταγή, υπόσχομαι να την εξακολουθήσω με την υστερινή ρανίδα του αίματος μου, χωρίς ποτέ να με δειλιάση καμιά ανθρώπινος περίστασις».
Η Κήρυξη της Επανάστασης στη Μολδοβλαχία
