«Ποίοις πνευματικοῖς ᾄσμασιν ἐπαίνέσωμεν Πέτρον καί Παῦλον;».

Εορτάζουν σήμερα «οἱ τῶν Ἀποστόλων πρωτόδρομοι καί τῆς οἰκουμένης διδάσκαλοι», κι ιερός υμνωδός της Εκκλησίας εκφράζει την απορία όλων μας: Με τι λόγια και με ποιους ύμνους να πλέξουμε εγκώμια και να τιμήσουμε επάξια τους δύο Πρωτοκορυφαίους Αποστόλους;

Και  είναι η εορτή αυτή και η χαρά ένα γεγονός πολυσήμαντο και πολυδιάστατο για τη θριαμβεύουσα και τη στρατευομένη Εκκλησία· για το επουράνιο και το επίγειο θυσιαστήριο της αγάπης του Θεού για τον άνθρωπο.

Αν κάθε έθνος έχει τους ήρωες του και τους τιμά όπως τους αρμόζει, αν κάθε πόλη έχει τους ευεργέτες της, που πολλά προσέφεραν σ’ αυτήν από πολύ αγάπη έτσι και η Αγία μας Εκκλησία έχει τους δικούς της ήρωες. Τους ήρωες της πίστεως, της αυταπάρνησης, της αρετής και της αγιότητας. Τα ονόματά τους γραμμένα με χρυσά γράμματα στα δίπτυχα του ουρανού, είναι σύμβολα. Το άφθαστο μεγαλείο τους ουράνιο.

Και σήμερα δύο απ’ αυτούς τους ήρωες μάς παρουσιάζει η Εκκλησία μας. Δύο φωστήρες ολόλαμπροι του νοητού στερεώματος. Δύο μάρτυρες της πίστεως. Δύο άσειστοι και αρραγείς στύλοι της Εκκλησίας. Δύο διδάσκαλοι της οικουμένης. Δύο Απόστολοι του Κυρίου. Οι κορυφαίοι του χορού των Αποστόλων. Οι πρώτοι. Ο Πέτρος και ο Παύλος.

Ο Απόστολος Πέτρος, η πέτρα της πίστεως. Ένας άνθρωπος

Η Μητρική Σκέπη της Παναγίας στην Αρχή της Νέας Εβδομάδος.

«Πρὸς τὴν Θεοτόκον νῦν προστρέχομεν, ἁμαρτωλοὶ καὶ ταπεινοί, καὶ προσπίπτοντες κραυγάζομεν ἐκ βάθους ψυχῆς, Δέσποινα, βοήθησον, σπλαγχνισθεῖσα ἐφ’ ἡμᾶς».

Άγιος Ιωάννης ο Δαμασκηνός.

Υπεραγία Θεοτόκε, Πανάχραντε Μητέρα του Φωτός, καταφεύγουμε με ταπείνωση κάτω από την αγία Σου σκέπη, γνωρίζοντας ότι η μητρική Σου αγάπη ουδέποτε εγκαταλείπει τα τέκνα που με πίστη Σε επικαλούνται. Εσύ γνωρίζεις τις ανάγκες μας πριν ακόμη τις εκφράσουμε, και αθόρυβα πολλές φορές μας φύλαξες από κινδύνους φανερούς και αφανείς, οδηγώντας τα βήματά μας μακριά από παγίδες και δοκιμασίες.

Σκέπαζε, Δέσποινα του κόσμου, τις οικογένειές μας, στερέωνε την ενότητα των συζύγων, φώτιζε τα παιδιά μας, προστάτευε τους νέους από πλάνες και κινδύνους. Γίνε ιατρός των ασθενούντων, δύναμη των αδυνάτων, παρηγοριά των θλιβομένων και συνοδοιπόρος των μοναχικών ανθρώπων, που πορεύονται μέσα στη σιωπή του πόνου. Φώτιζε τις καρδιές που αγωνίζονται, ώστε να μη χαθεί η ελπίδα, αλλά να ανατέλλει πάντοτε το φως της εμπιστοσύνης προς τον Υιό Σου.

Άγιοι του Θεού, ευλογημένοι φίλοι και πρεσβευτές μας ενώπιον του θρόνου του Κυρίου, μη παύσετε να μεσιτεύετε υπέρ ημών. Δυναμώνετε την πίστη μας όταν κλονίζεται, στηρίζετε την προαίρεσή μας όταν ατονεί, οδηγείτε τον νου και την καρδιά μας προς την οδό της μετανοίας και της σωτηρίας. Διδάξατε μας με το παράδειγμά σας να αγαπούμε τον Θεό όχι με λόγια, αλλά με ζωή καθαρή και συντετριμμένη καρδία.

Κύριε Ιησού Χριστέ, αξίωσέ μας να

Όταν η σκληρή καρδιά ράγισε μια στιγμή αφύπνισης κάτω από τον Σταυρό

«Ο δε εκατόνταρχος… ιδών τον σεισμόν και τα γενόμενα, εφοβήθησαν σφόδρα λέγοντες· Αληθώς Θεού Υιός ην ούτος.» Κατά Ματθαίον 27,54

Υπάρχουν στιγμές μέσα στην Αγία Γραφή που δεν τις αισθάνεται κανείς ολοκληρωμένα, παρά μόνον όταν η ζωή τον έχει ήδη φθείρει λίγο. Στιγμές που βαθαίνουν, όταν έχεις δει τον πόνο από κοντά. Στιγμές που ηχούν διαφορετικά, όταν έχεις περάσει απογοήτευση, αποτυχία και μετάνοια.

Μία από αυτές στέκει στους πρόποδες του Σταυρού.

Ένας Ρωμαίος εκατόνταρχος βρισκόταν εκεί εκείνη την ημέρα, όχι ως αναζητητής, ούτε ως μαθητής, ούτε ως περίεργος θεατής. Ήταν εκεί για να εκτελέσει το καθήκον του. Η εκτέλεση ήταν ρουτίνα. Ο θάνατος γνώριμος. Η συμπόνια δεν απαιτείτο.

Ήταν άνθρωπος μαθημένος να μένει ακλόνητος όταν οι άλλοι πανικοβάλλονταν. Να υπακούει χωρίς δισταγμό. Να σκληραίνει εκεί όπου άλλοι λύγιζαν. Είχε δει ανθρώπους να καταριούνται τους σταυρωτές τους, να ικετεύουν για έλεος, να ξεψυχούν μέσα σε μίσος.

Όμως αυτή η Σταύρωση ήταν διαφορετική.

Σκοτάδι απλώθηκε καταμεσήμερο. Η γη εσείσθη. Η ίδια η κτίση αντέδρασε σε ό,τι ο άνθρωπος τολμούσε να πράξει.

Και στο μέσον κρεμόταν Ένας Άνθρωπος που δεν καταριόταν. Δεν απειλούσε. Δεν οργιζόταν.

Υπήρχε έλεος εκεί όπου θα ανέμενε κανείς δηλητήριο. Σιωπή εκεί όπου θα ανέμενε κραυγές. Εξουσία χωρίς βία. Αθωότητα χωρίς αυτοάμυνα.

Ο εκατόνταρχος τα είδε όλα.

Στάθηκε αρκετά κοντά ώστε να αισθανθεί το βάρος της στιγμής. Αρκετά κοντά ώστε να καταλάβει πως αυτό δεν ήταν ένας ακόμη καταδικασμένος που πάλευε για μια τελευταία ανάσα. Κάτι άγιο συνέβαινε, και αυτό τον φόβισε.

Όταν ο Ιησούς παρέδωσε το πνεύμα, η γη εσείσθη και φόβος κατέλαβε όσους στέκονταν εκεί. Και από τα χείλη ενός ανθρώπου που εκπροσωπούσε την ισχύ της Ρώμης ακούστηκε μία ομολογία απροσδόκητη.

Αληθώς Θεού Υιός ην ούτος.

Δεν ειπώθηκε από άμβωνα. Δεν διδάχθηκε σε συναγωγή. Εξεστομίσθη μέσα σε δέος και φόβο, μέσα σε εσωτερική αφύπνιση.

Δεν γεννήθηκε από χρόνια διδασκαλίας. Γεννήθηκε από τη θέα της Αλήθειας την ώρα της δοκιμασίας.

Δεν αναζητούσε την αλήθεια εκείνη την ημέρα. Ήταν εκεί για το καθήκον του. Κι όμως, κάτω από τον Σταυρό, η Αλήθεια τον βρήκε.

Οι περισσότεροι μαθητές είχαν απομακρυνθεί. Ο φόβος τους είχε διασκορπίσει. Τα πλήθη που κάποτε ζητωκραύγαζαν είχαν σιωπήσει. Και εκείνη τη στιγμή, δεν ήταν κάποιος ακόλουθος που ομολόγησε. Ήταν ένας Ρωμαίος αξιωματικός, υπηρέτης της εξουσίας που διέταξε την εκτέλεση.

Η Χάρις ενεργεί έτσι.

Φθάνει εκεί όπου δεν το περιμένουμε. Διακόπτει εκείνους που δεν αναζητούσαν. Διαπερνά καρδιές οπλισμένες με καθήκον, αμαρτία και σκληρότητα.

Ο στρατιώτης δεν γνώριζε τα πάντα. Δεν είχε ακούσει ακόμη για τον Κενό Τάφο και την Ανάσταση. Όμως κάτι ανεπανόρθωτο συνέβη μέσα του. Ο τρόπος που έβλεπε τον Ιησού άλλαξε για πάντα.

Ήρθε στον Σταυρό επιβλέποντας θάνατο. Έφυγε από τον Σταυρό ομολογώντας αλήθεια.

Και γι’ αυτό η στιγμή αυτή είναι τόσο σπουδαία.

Διότι πολλοί δεν συναντήσαμε τον Χριστό μέσα σε καθαρό ναό και ήρεμη προσευχή. Τον συναντήσαμε στο χάος. Στην ενοχή. Στη σύγχυση. Στη στιγμή που δεν γνωρίζαμε πώς να διορθώσουμε όσα είχαν σπάσει.

Κάποιοι Τον πλησιάσαμε εξαντλημένοι. Κάποιοι οργισμένοι.

Η ευθύνη του Ποιμένος ενώπιον του Βήματος

«Ουδέν γαρ οὕτω ψυχρὸν ὡς χριστιανὸς μὴ μεριμνῶν περὶ τῆς ἑαυτοῦ σωτηρίας», διδάσκει ο Ιερός Χρυσόστομος, και ο λόγος του στέκει μέχρι σήμερα ως καθρέφτης συνειδήσεως. Δεν υπήρξε ρήτορας για να χαϊδεύει αυτιά, αλλά ποιμένας που πονούσε για τις ψυχές. Όταν κάποιοι τον απειλούσαν ότι θα αποχωρήσουν εξαιτίας της αυστηρότητας του κηρύγματός του, δεν υποχώρησε. Δεν διαπραγματεύθηκε την αλήθεια. Δεν θυσίασε το Ευαγγέλιο για να διατηρήσει αριθμούς.

Ο ποιμένας γνωρίζει ότι θα σταθεί μόνος ενώπιον του Βήματος του Χριστού. Εκεί δεν θα υπάρξουν επευφημίες ούτε παράπονα. Δεν θα σταθούν γύρω του εκείνοι που ζητούσαν επιείκεια εις βάρος των εντολών. Θα σταθεί μόνος με το βάρος της ευθύνης του. Διότι η χάρη που ζητούν οι άνθρωποι, να σιωπήσει μπροστά στην αμαρτία, δεν θα τον απαλλάξει από την κρίση του Θεού. Και όπως σημειώνει αλλού, «ὁ σιωπῶν ἐν κινδύνοις, προδότης ἐστίν». Η σιωπή μπροστά στην πλάνη δεν είναι καλοσύνη, είναι συνενοχή.

Η στενή και τεθλιμμένη οδός της σωτηρίας

«Εἴ τις θέλει ὀπίσω μου ἐλθεῖν, ἀπαρνησάσθω ἑαυτόν καὶ ἀράτω τὸν σταυρὸν αὐτοῦ καὶ ἀκολουθείτω μοι», διδάσκει ο Κύριος στο ιερό Ευαγγέλιο. Και αλλού βεβαιώνει ότι «στενὴ ἡ πύλη καὶ τεθλιμμένη ἡ ὁδός ἡ ἀπάγουσα εἰς τὴν ζωήν». Ο λόγος αυτός δεν είναι απειλή, αλλά πρόσκληση σε ελευθερία. Η πορεία προς τον Θεό δεν είναι δρόμος εύκολος ούτε πλατύς. Είναι αγώνας, είναι άσκηση, είναι καθημερινή υπέρβαση του εγωισμού και των φόβων.

Στην πνευματική ζωή, δεν είναι όλοι έτοιμοι να βαδίσουν μαζί μας. Υπάρχουν ψυχές που συμπορεύονται και στηρίζουν, και άλλες που αδυνατούν να κατανοήσουν τον αγώνα. Εκείνος όμως που δεν μπορεί να σηκώσει τον δικό του σταυρό, ας μη βαραίνει τον σταυρό του άλλου. Αν δεν έχει δύναμη να ενισχύσει, ας μην αποδυναμώνει. Αν δεν μπορεί να υψωθεί προς τον ουρανό, ας μη σύρει τον αδελφό προς τη γη. Διότι κάθε ψυχή έχει προορισμό αιώνιο, και ο προορισμός αυτός δεν είναι να προσγειωθεί στην απελπισία, αλλά να αναστηθεί στην ελπίδα.

Ο άγιος Ιωάννης ο Χρυσόστομος διδάσκει ότι τίποτε δεν πληγώνει τόσο την ψυχή όσο η αποθάρρυνση στον αγώνα της αρετής. Όταν κάποιος αγωνίζεται να κρατήσει την πίστη, την καθαρότητα, την ελπίδα και την αγάπη, χρειάζεται ενίσχυση, όχι ειρωνεία. Χρειάζεται προσευχή, όχι υπονόμευση. Αν δεν μπορούμε να γίνουμε φως, ας μη γινόμαστε σκιά.

Τι είναι η προσκομιδή ;

Δύο είναι τα βασικά ιερά σκεύη που χρησιμοποιούνται στην Θεία Λειτουργία: το Άγιο Ποτήριο και το Άγιο Δισκάριο. Μέσα στο Άγιο Ποτήριο τοποθετείται ο προσφερόμενος οίνος και πάνω στο Άγιο Δισκάριο ο προσφερόμενος άρτος. Ο ίδιος ο Κύριος ονόμασε την σταυρική Του θυσία «ποτήριον», το οποίο του έδωσε ο Πατέρας Του για να πιει. Αφού όμως ο Κύριος σταυρώθηκε, το ποτήριο του θανάτου έγινε «ποτήριον εὐλογίας», ποτήριο σωτηρίας του ανθρώπου. «Ὁ δὲ δίσκος, ἡ κλίνη [τὸ φέρετρο] ἐστὶν ἐν ᾗ τὸ σῶμα τοῦ Κυρίου ὑπὸ τοῦ ἱερέως καὶ τοῦ διακόνου κατασκευάζεται [τακτοποιείται]» αναφέρει ο άγιος Γερμανός Κωνσταντινουπόλεως, ενώ επίσης εικονίζει και τον ουρανό, όπως γράφει ο άγιος Συμεών Θεσσαλονίκης.

Κάνοντας τρεις μετάνοιες ο ιερέας ζητάει το έλεος του Θεού για να προχωρήσει στη προετοιμασία των δώρων για τη Θεία Λειτουργία. Υψώνει στο ύψος της κεφαλής του ένα από τα πρόσφορα μαζί με τη λόγχη υπενθυμίζοντας με τα λόγια του ότι ο Χριστός σταυρώθηκε και «κεντήθηκε» με τη λόγχη για να απαλλάξει τον άνθρωπο από τον «παλιό νόμο», δηλαδή από δουλεία στις θρησκευτικές διατάξεις του μωσαϊκού νόμου και κυρίως από την αμαρτία και το θάνατο.

Αμέσως μετά, ο ιερέας σφραγίζει σε σχήμα σταυρού το πρόσφορο από το οποίο πρόκειται να αφαιρέσει το κεντρικό τμήμα για να καθαγιαστεί με την επίκληση του Αγίου Πνεύματος σε Σώμα Χριστού, ο ονομαζόμενος «Αμνός»

Τί είναι ο «κανόνας».

Στην ορθόδοξη πράξη ο «κανόνας» είναι αφ’ ενός ο σταθερός καθημερινός κανόνας προσευχής και ασκήσεως που δίνει ο πνευματικός πατέρας ως παιδαγωγία και θεραπεία της ψυχής, κι αφ’ ετέρου όταν χρειάζεται το ἐπιτίμιον της μετάνοιας που ορίζει ο πνευματικός στο μυστήριο της Ἐξομολογήσεως.

Ο άγιος Νικόδημος ο Αγιορείτης στο «Ἐξομολογητάριον» ορίζει ρητώς ότι «ἐπιτίμιον/κανόνας» είναι η πραγματική εκπλήρωση του κανόνα που σου αναθέτει ο πνευματικός σου πατέρας για ίαση και παιδαγωγία.

Η Αγία Γραφή θεμελιώνει την καθημερινή πνευματική τάξη. Ο Ψαλμωδός μαρτυρεί ρυθμό προσευχής «ἑπτὰκις τῆς ἡμέρας» και «ἑσπέρας καὶ πρωΐ καὶ μεσημβρίας» (Ψαλμ 118[119],164· 55[54],17).

Οι πρώτοι χριστιανοί «ἦσαν προσκαρτεροῦντες… ἐν ταῖς προσευχαῖς» (Πρξ 2,42) και ανέβαιναν «τὴν ὥραν τῆς προσευχῆς, τὴν ἐνάτην» (Πρξ 3,1).

Ο Κύριος διδάσκει την κρυφή, ταπεινή προσευχή («εἴσελθε εἰς τὸ ταμεῖόν σου…»· Ματθ 6,6) και την νηστεία χωρίς επίδειξη (Ματθ 6,16-18).

Καλεί μάλιστα σε καθημερινή άρση του σταυρού («καθ’ ἡμέραν»· Λκ 9,23) και σε «ἀδιαλείπτως προσεύχεσθε» (1 Θεσ 5,17).

Ο ίδιος ο Χριστός νωρίς «ἔννυχον» ἀποσύρεται σε τόπο ἔρημο για προσευχή, δείχνοντας πρότυπο σταθερού χρόνου προσευχής (Μκ 1,35).

Τέλος, η υπακοή στους πνευματικούς προεστώτες τίθεται ως εκκλησιαστική εντολή: «Πείθεσθε τοῖς ἡγουμένοις ὑμῶν…» (Ἑβρ 13,17).

– Άγιος Βασίλειος ὁ Μέγας: συνδέει τον Ψαλμό «ἑπτὰκις τῆς ἡμέρας»

Εκ της Εξομολογητικής Ευχής Αγίου Νικοδήμου του Αγιορείτου

Κύριέ μου Κύριε, γλυκύτατέ μου Ιησού Χριστέ, ο Θεός των οικτιρμών, η του ελέους άβυσσος, ο μετανοών επί κακίαις ανθρώπων· εμέ μετα νοούν τα αρτίως και πίστει προσερχόμενον υπόδεξαι, και ελέησόν με τον αμαρτωλόν, τον άσωτον, τον παμβέβηλον, τον πανάθλιον, τον βλάσφημον, τον επίορκον, τον ψεύστην, τον λοίδορον, τον υβριστήν, τον κατάλαλον, τον οργίλον, τον μνησίκακον, τον φθονερόν, τον σκανδαλοποιόν, τον άσπλαγχνον, τον ανελεήμονα, τον φιλοκτήμονα, τον φιλόδοξον, τον φιλήδονον, τον γαστρίμαργον, τον μέθυσον, τον ράθυμον, τον γελωτοποιόν, τον μετεωριστήν, τον κενόδοξον, τον υπερήφανον, τον καταφρονητήν των θείων σου εντολών· και μη διά το πλήθος των τοσούτων μου εγκλημάτων, τω πλήθει υποβάλης με των κολάσεων.

Αλλά, συ Κύριε Ιησού ο Θεός μου, ο μακρόθυμος και οικτίρμων, οικτείρη σον την εμήν καρδίαν, την συντετριμμένην ταις αμαρτίαις, και κατακεκριμένην υπό του συνειδότος δια το μη φυλάξαι τας ιεράς συνθήκας του αγίου Βαπτίσματος. Και νυν δια τας ταύτας υποσχέσεις στενάζω, και οδύρομαι, ελεηθήναι δωρεάν, και μόνη τη ση χρηστότητι συγχωρηθήναι δεόμενος, και των κολάσεων ελευθερωθήναι εν τη φοβερά ημέρα της κρίσεως.

Ναί, Κύριέ μου, Κύριε, γλυκύτατέ μου Ιησού, σώσόν με τον απεγνωσμένον, και μη καταισχύνης με από της ελπίδος και προσδοκίας μου. Οικτείρησόν με τον τους οικτιρμούς σου επικαλούμενον, καθάρισόν με τον εσπιλωμένον, λεύκανον τον ρυπωθέντα μου χιτώνα, και διάσωσόν με τον άσωτον· μη κατακρίνης με τον κατακεκριμένον, μη παραδώς τοις νοητοίς θηρίοις ψυχήν επικαλουμένην σε, μη τη φλογί της γεέννης καταδικάσης με, δια την παράβασιν των υποσχέσεων και ιερών συνθηκών του αγίου Βαπτίσματος.

Ο Μέγας Αντώνιος, λίγο πριν πεθάνει είπε:

- Είμαι στην ηλικία των 105 ετών και διαπίστωσα ότι η μεγαλυτέρα άσκηση είναι να κάνει κανείς
καθημερινώς τα πνευματικά του καθήκοντα.

Έλεγε ότι ο άνθρωπος πρέπει σταθερά να κάνει τα πνευματικά του καθήκοντα και όχι μία μέρα να κάνει παραπάνω και την επομένη να μην κάνει τίποτα. Πρωταρχική μέριμνα είναι να αναβαθμίσει ο άνθρωπος ποιοτικά τον πνευματικό του αγώνα και όχι ποσοτικά. Έπεται η ποσοτική αναβάθμιση. Θέλει ο Θεός να βλέπει τον καθημερινό μας κόπο. Όχι τον πολύ, αλλά τον καθημερινό. Επιτελώντας καθημερινά τα πνευματικά μας καθήκοντα με χαρά, παίρνουμε καθημερινό μισθό από το Άγιο Πνεύμα, στέλνοντας ένα λουλούδι στο θρόνο του Θεού.

ΔΙΑΛΟΓΟΣ ΜΕΓΑΛΟΥ ΑΝΤΩΝΙΟΥ ΜΕΤΑ ΤΟΥ ΑΓΓΕΛΟΥ ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ ΠΕΡΙ ΤΩΝ ΜΥΣΤΗΡΙΩΝ ΤΗΣ ΜΕΛΛΟΥΣΗΣ ΖΩΗΣ.

Οὗτος ὁ Μακάριος καὶ Πανθαύμαστος Ἀββᾶς καὶ Πατὴρ ἡμῶν Ἀντώνιος ὁ μέγας, εἰς καιρὸν ὁποῦ εὑρίσκετο εἰς τὴν ἔρημον καὶ ἀσκήτευεν, ἐφάνη πρὸς αὐτὸν Ἄγγελος Κυρίου εἰς σχῆμα Καλογήρου, καὶ ὡς τὸν εἶδεν ὁ Ὅσιος, ἔκαμε πρὸς αὐτὸν μετάνοιαν.

Ὁ δὲ Ἄγγελος εἶπε πρὸς αὐτόν· «Εὐλόγησον Πάτερ Ἅγιε.»

Ὁ δὲ Ἅγιος νομίζοντας ὅτι εἶνε καλόγηρος ἀπὸ τοὺς ἐκεῖσε ἐρημίτας, λέγει πρὸς αὐτόν· «ὁ Θεὸς συγχωρήσοι σε τέκνον μου» καὶ πλησιάσας πρὸς τὸν Ἄγγελον εἶπεν εἰς αὐτόν· «ἂς περιπατήσωμεν μαζὺ ὁλίγον δρόμον» καὶ περιπατῶντες εἶπεν ὁ Ὅσιος· «θαυμάζω, ἀδελφὲ εἰς τὴν θεωρίαν σου καὶ εἰς τὴν νεότητα καὶ εἰς τὴν εὐμορφίαν ὁποῦ ἔχεις καὶ ἐκπλήττομαι, διότι τοσοῦτον κάλλος δὲν εἶδον εἰς ἄλλον ἄνθρωπον καὶ διὰ τοῦτο στοχάζομαι πῶς δὲν εἶσαι ἄνθρωπος. Λοιπὸν ὁρκίζω σε εἰς τὸν Θεὸν τοῦ οὐρανοῦ καὶ τῆς γῆς νὰ μοῦ εἰπῇς τὴν ἀλήθειαν.»

Ὁ δὲ Ἄγγελος ποιήσας μετάνοιαν, λέγει πρὸς τὸν Ἅγιον· «Πάτερ Ἅγιε, μὲ βλέπεις, ἐγὼ ἄνθρωπος δὲν εἶμαι, ἀλλά, Ἄγγελος τοῦ Θεοῦ, καὶ ἤλθα νὰ σὲ διδάξω μυστήρια τοῦ Θεοῦ, ἐκεῖνα ὁποῦ δὲν ἠξεύρεις, καὶ τὰ ὁποῖα ἐπιθυμεῖς νὰ μάθῃς· λοιπὸν ἐρώτα με ὅτι θέλεις νὰ σοῦ εἰπῶ.»

Τότε ἔπεσεν ὁ Ἅγιος καὶ ἔκανε μετάνοιαν τοῦ Ἀγγέλου λέγοντας· «Εὐχαριστῶ σοι Κύριε ὁ Θεός μου, ὅτι μοῦ ἔπεμψας ὁδηγὸν διὰ νὰ μοῦ φανερώσῃ κεκρυμμένα μυστήρια, τὰ ὁποῖα ἐπιθυμοῦσα νὰ μάθω.»

Ὁ δὲ Ἄγγελος εἶπε πρὸς τὸν Ἅγιον· «ἐρώτα με λοιπόν.»

Ὁ δὲ Ἅγιος ἀποκριθείς, εἶπεν· «Εἰς τὸν αἰώνιον ἐκεῖνον κόσμον, γνωρίζονται οἱ ἀποθαμμένοι ἄνθρωποι ἕνας τὸν ἄλλον;»

Ὁ δὲ Ἄγγελος ἀποκριθείς, εἶπε, πρὸς τὸν Ὅσιον· «Βλέπεις εἰς τοῦτον τὸν κόσμον ὁποῦ ἀφ᾿ ἑσπέρας κοιμοῦνται οἱ ἄνθρωποι, καὶ τὸ πρωὶ ὅταν ξημερώσῃ ἀπαντῶνται ἕνας τὸν ἄλλον καὶ χαιρετοῦνται καὶ συνομιλοῦν ὡς φίλοι, ἀναφέροντες τὰ ὅσα εἶχον προμελετήσει, τοιουτοτρόπως γίνεται καὶ εἰς ἐκεῖνον τὸν Κόσμον, καὶ ἕνας τὸν ἄλλον γνωρίζεται καὶ συνομιλεῖ, καὶ καθὼς ἕνας ἄνθρωπος δὲν γνωρίζει ἄλλον ἐδῶ καὶ ἐρωτῶντας μανθάνει ποῖος εἶναι, οὕτω γίνεται καὶ ἐκεῖ· πλὴν οἱ δίκαιοι μόνον γνωρίζονται, οἱ ἁμαρτωλοὶ ὅμως διόλου.»

Λέγει του ὁ Ἅγιος· «Εἰπέ μοι καὶ τοῦτο παρακαλῶ σε, ὅταν εὐγαίνει ἡ ψυχὴ ἀπὸ τὸ κορμὶ τοῦ ἀνθρώπου, τὶ γίνεται; Καὶ τὰ μνημόσυνα διατί τὰ κάμνουσι; καὶ τί ὄφελος δίδουσιν εἰς τοὺς ἀποθαμένους;»

Δεν είναι για όλους, το να φιλοσοφούν περί Θεού !

Άγιος Γρηγόριος ο Θεολόγος: 


Η αληθινή θεολογία δεν είναι κατόρθωμα εκείνων που «βαρετά και ευκαιριακά έσκυψαν πάνω από τις ιερές Γραφές… αλλά εκείνων που αξιώθηκαν να δουν το ανώτατο κάλλος και καταφωτίστηκαν με το φωτισμό της γνώσεως» («όσοι μη ραθύμως μηδέ παρέργως ταις θείες γραφαίς εντυγχόντες, αλλά, … το απόθετον κάλλος ιδείν ηξιώθησαν και τω φωτισμώ της γνώσεως κατηυγάσθησαν», Λόγος ΛΑ΄, 21).
«Δεν είναι για όλους, άνθρωποι, το να φιλοσοφούν περί Θεού […]. Δεν είναι για όλους, αλλά για εκείνους που έχουν ελεγχθεί και ανεβεί μέσω της άμεσης θέας [«θεωρίας»] και, πριν από αυτό, έχουν καθαρίσει την ψυχή και το σώμα τους [από τα πάθη] ή το λιγότερο βρίσκονται σε πορεία καθαρισμού» [«Ου παντός, ω ούτοι, το περί Θεού φιλοσοφείν […]. Ου πάντων μεν, ότι των εξητασμένων και διαβεβηκότων εν θεωρία, και προ τούτων, και ψυχήν και σώμα κεκαθαρμένων, ή καθαιρομένων, το μετριώτατον», Λόγος ΚΖ΄, Θεολογικός πρώτος (Κατά Ευνομιανών προδιάλεξις), γ΄, PG 36, 13D (PG =J. P.Migne, Patrologiae cursus completus,serieus graeca, Paris 1857-1866)].

«Ανέβα [στη γνώση του Θεού] μέσω του τρόπου της ζωής σου. Απόκτησε το καθαρό [τη θεία γνώση] μέσω της κάθαρσης. Θέλεις να γίνεις κάποτε θεολόγος και άξιος της θεότητας; Τήρει τις εντολές, προχώρα μέσω των εντολών, διότι η πράξη [η αγιασμένη ζωή] είναι η άνοδος προς τη θέα του Θεού» («Διά πολιτείας άνελθε, διά καθάρσεως, κτήσαι το καθαρόν. Βούλει θεολόγος γενέσθαι ποτέ, και της θεότητος άξιος; τας εντολάς φύλασσε, διά των προσταγμάτων όδευσον. Πράξις γαρ επίβασις θεωρίας». Λόγος Κ΄ (Περί δόγματος και καταστάσεως επισκόπων), ιβ΄, PG 35, 1080Β).

Ο Δεκάλογος της ωριμότητας...

Ώριμος είναι:

Εκείνος που εγκαταλείπει μία λανθασμένη παλιά πεποίθηση χάριν της αλήθειας

Εκείνος που κάνει με καθοδήγηση εκείνο που είχε πάντοτε φοβηθεί

Εκείνος που ευχαρίστως ακούει μία παρατήρηση

Εκείνος που παραδέχεται τις ελλείψεις του

Εκείνος που αναγνωρίζει τα ελαττώματά του

Εκείνος που συνέρχεται μετά από ένα τρομερό χτύπημα

Εκείνος που αντιλαμβάνεται ότι είναι πάντα μόνος

Εκείνος που δέχεται μία κριτική

Εκείνος που αναγνωρίζει για ποιο πράγμα είναι ικανός

Εκείνος που τα παθήματά του γίνονται μαθήματα 

Να μη σας προφθάσει οργισμένους!

Η ΣΗΜΑΣΙΑ ΤΗΣ ΑΡΕΤΗΣ

Θέλεις να μάθεις τη σημασία της αρετής; Τα εξής παραγγέλλει ο Θεός στους ανθρώπους: «Κανείς από σας ας μη διατηρεί στην καρδιά του κακία για τον αδελφό του» και «κανείς ας μη συλλογίζεται την κακίαν του άλλου».

Βλέπεις; Δεν λέει μόνο, συγχώρεσε το κακό του άλλου, αλλά μην το έχεις ούτε στη σκέψη σου, μη το συλλογίζεσαι, άφησε όλη την οργή, εξαφάνισε την πληγή. Νομίζεις, βεβαίως, ότι με την εκδικητικότητα τιμωρείς εκείνον που σε έβλαψε. Γιατί εσύ ο ίδιος σαν άλλο δήμιο εγκατέστησες μέσα σου το θυμό και καταξεσκίζεις τα ίδια σου τα σπλάχνα.

Έχεις αδικηθεί πολύ και στερήθηκες πολλά εξαιτίας κάποιου, κακολογήθηκες και ζημιώθηκες σε πολλά σοβαρά θέματά σου και γι αυτό θέλεις να δεις να τιμωρείται ο αδελφός σου; Και εδώ πάλι σου είναι χρήσιμο να τον συγχωρήσεις.

Γιατί, εάν θελήσεις, εσύ ο ίδιος να εκδικηθείς και να επιτεθείς εναντίον του είτε με τα λόγια σου, είτε με κάποια ενέργειά σου, η με την κατάρα σου, ο Θεός όχι μόνο δεν θα επέμβει κατ' αυτού -εφόσον εσύ ανέλαβες την τιμωρία του- αλλά επιπλέον θα σε τιμωρήσει ως θεομάχο.

Πνευματικοί λόγοι του ~Αγίου Ισαάκ του Σύρου~

1) Ἂς ἀποφεύγουμε ὅσους μᾶς βλάπτουν ἔστω κι ἂν εἶναι φίλοι,

ἢ γιὰ ὁποιοδήποτε λόγο ἀπαραίτητοι. Σὰν πρότυπα νὰ ἔχουμε αὐτοὺς ποὺ ἀσκοῦν τὴν ἀρετή.

Φίλος ἄμυαλος καὶ ἐπιπόλαιος εἶναι πηγὴ βλάβης, ἐνῷ ἡ συναναστροφὴ μὲ συνετοὺς εἶναι πηγὴ γλυκύτητας. Τσακίζει τὴν καρδιὰ ἡ συντροφιὰ μὲ ἀσύνετους.

Καλύτερα νὰ κατοικήσεις μαζὶ μὲ θηρία, παρὰ μὲ ἀνθρώπους κακότροπους.

Κάθισε μαζὶ μὲ γύπες, παρὰ μὲ πλεονέκτη καὶ ἀχόρταγο.

Γίνε φίλος μὲ φονιά, παρὰ μὲ φιλόνικο.

Κάθισε ἀνάμεσα σὲ λεπρούς, παρὰ ἀνάμεσα σὲ ὑπερήφανους...

2) Γνώριζε ότι χωρίς πειρασμούς ευρίσκεσαι μακριά από το δρόμο του Θεού και ότι δεν περπατάς στα ίχνη των αγίων.

Όταν ζεῖς ἐνάρετα, περίμενε πειρασμούς.

Ὅποιος δὲν πιστεύει στὸ Θεό, φοβεῖται καὶ τὴ σκιὰ του ἀκόμη.

Ὅποιος ἔχει τὸν ἔπαινο τῆς συνειδήσεως, ἔχει τὴν ἐπιθυμία τοῦ θανάτου !.

Οἱ πειρασμοὶ μᾶς χαλιβδώνουν στὴν ἀρετή.

Ἀλλιῶς οἱ ἀρετὲς εἶναι ἀδόκιμες καὶ ψεύτικες.

Οἱ πειρασμοὶ ὁδηγοῦν στὴν ἀπόκτηση τῆς σοφίας τοῦ Ἁγίου Πνεύματος.

Ἡ Πίστη στὸ Θεὸ ὁδηγεῖ στὴν περιφρό
νηση τῶν πειρασμῶν.

3) Συνήθιζε πάντοτε νά εὐλογῆς μέ τό στόμα σου καί ὄχι νά καταριέσαι, καί δέν θά κακολογηθῆς ποτέ διότι ἡ κατηγορία γεννᾶ ἄλλη κατηγορία καί ἡ εὐλογία ἄλλη εὐλογία..

~Αγίου Ισαάκ του Σύρου~

 

Άγιος Ιωάννης Χρυσόστομος: Οι ιερείς και οι γονείς

-Οι γονείς μας, ο πατέρας μας και η μητέρα μας, είναι ιερά πρόσωπα για μας. Έχουν από το Θεό μεγάλη χάρη και ευλογία. Μα πιο μεγάλη από αυτούς χάρη και ευλογία έχουν οι ιερείς μας.
- Η διαφορά ανάμεσα στους ιερείς και στους γονείς μας είναι πολύ μεγάλη. Είναι τόσο μεγάλη, όσο μεγάλη είναι η διαφορά ανάμεσα στην παρούσα ζωή και στην αιώνια.
- Οι γονείς, γεννούν παιδιά, για την παρούσα ζωή· οι ιερείς, για την άλλη.
Οι γονείς, δεν μπορούν, ούτε να σώσουν τα παιδιά τους, ούτε να τα προφυλάξουν· ούτε από αρρώστειες· ούτε από τον θάνατο!
- Οι ιερείς, μπορούν. Και σώζουν. Ψυχές άρρωστες. Από το χείλος της απωλείας! Κάνουν και σταματάει το κατρακύλισμα: με τα λόγια τους· με τις συμβουλές τους· και με τις ευχές τους.
-Οι γονείς, αν τα παιδιά τους πρόσβαλαν κανέναν μεγάλον, δεν μπορούν να τα προστατεύσουν! – Οι ιερείς, μας βγάζουν ασπροπρόσωπους, ακόμη και αν εναντίον μας έχει οργισθή ο ίδιος ο Θεός. Γιατί ο Θεός έχει δεσμευθή να τους ακούει.
Άγιος Ιωάννης Χρυσόστομος

Άγιος Ιωάννης ο Δαμασκηνός: Λόγος ψυχωφελής και θαυμάσιος

Πρέπει να ξέρομε ότι ο άνθρωπος είναι διπλός, δηλαδή από σώμα και ψυχή, και έχει διπλές τις αισθήσεις και διπλές τις αρετές τους. Πέντε αισθήσεις έχει η ψυχή και πέντε το σώμα. Οι ψυχικές αισθήσεις είναι, νους, διάνοια, γνώμη, φαντασία και αίσθηση· οι σοφοί τις ονομάζουν και δυνάμεις. Οι σωματικές αισθήσεις είναι τούτες: όραση, όσφρηση, ακοή, γεύση και αφή.

Γι΄ αυτό και διπλές είναι οι αρετές, διπλές και οι κακίες. Ώστε είναι αναγκαίο να γνωρίζει καθαρά ο κάθε άνθρωπος, πόσες είναι οι ψυχικές αρετές και πόσες οι σωματικές. Και ποια είναι τα ψυχικά πάθη και ποια τα σωματικά.

"Και δος ημιν Δέσποτα προς ύπνον απιούσιν..."

Διαπιστώνεις την ανάγκη να παραδοθείς στα χέρια του Θεού-«…να κάμεις κάποια δειλά βήματα μετανοίας…»

Το σύνορο της ζωής και του θανάτου το προγεύεσαι καθημερινά την ώρα εκείνη, όπου μετά τη βραδυνή σου επιστροφή αναζητάς την ευλογημένη ησυχία, αλλά περισσότερο το σφάλισμα των κουρασμένων οφθαλμών σου: κουρασμένων από ένα πλήθος εικόνων που αποθηκεύουν με την, εν ευθέτω καιρώ, προοπτική της επεξεργασίας. (Με τα χρόνια αρχίζεις να κατανοείς πως οι εικόνες που ξαποσταίνουν την ψυχή σου όλο και λιγοστεύουν, καθώς το Ωραίο και Κόσμιο όλο και χάνονται από την κοινωνία των ανθρώπων. Δυστυχώς.)

Οι στιγμές λοιπόν εκείνες μεταξύ του ξύπνιου και του ύπνου έχουν μια ιδιαίτερη και πολύ σημαντική δύναμη: δύναμη λυτρωτική που ασφαλώς σε φέρνει μέχρι το βάθος της ψυχής σου, καθώς με τρόπο απλό, αλλά αμέτρητα επώδυνο εξετάζεις τη συνειδησή σου. Είναι ένα έσχατο κοίταγμα στον καθρέφτη της, όπου φαίνεται όχι το είδωλό σου, αλλά η πολιτεία σου. Μια πολιτεία, που μονάχα εσύ κι ο Θεός γνωρίζετε. Γι  αὐτό και την ώρα εκείνη, που στα μάτια κατεβαίνει ο νυσταγμός πασχίζεις να κάμεις κάποια δειλά βήματα μετανοίας. Να ξαναδέσεις το νήμα της συνάντησής σου με Εκείνον, γιατί το θεωρείς απαραίτητο, καθώς ο λόγος του Νηπτικού Πατρός, που συμβουλεύει ότι η κλίνη μπορεί να είναι ο τάφος μας, αφού ο ύπνος είναι «εικών θανατου» (Αγ. Ιωάννης της Κλίμακος), ανακαλείται στο νου.

Συναντάς ξανά λοιπόν πρόσωπα που αντάμωσες όλη την ημέρα, η σε κάποιους άλλους καιρούς και διαπιστώνεις μέσα στην ψυχή σου ένα νυγμό, καθώς προβάλλεται στην οθόνη του νου η συμπεριφορά σου, ο αργός σου λόγος, η βιαστική – απορριπτική φυγή σου και κάποια άλλα ατοπήματά σου. Πασχίζεις να ταχτοποιήσεις τα όσα άτακτα συσσώρευσες μέσα σου και παρατηράς, πως δεν έχεις τη δυνατότητα της επιλογής, γιατί μια εσωτερική σύγχυση επικρατεί ακόμα μέσα σου, λες και ταράχτηκε η ήρεμη η δεξαμενή και θόλωσε το νερό. Έτσι, παρακαλείς Εκείνον, που είναι «η όντως Ειρήνη», όπως σου χαρίσει ανάπαυση, γιατί μόνον έτσι θα έχεις ύπνο «πάσης σατανικής φαντασίας απηλλαγμένον». Γιατί ο ύπνος αν και είναι το μυστηριώδες της ανθρώπινης ζωής στοιχείο, εν τούτοις αναπαύει και αναζωογονεί τον άνθρωπο. Τον καθιστά κάθε πρωΐ καινούριο, ανανεωμένο, δημιουργικό και ελπιδοφόρο, καθώς διαπιστώνει πως του έχει δώσει ο Θεός καιρό μετανοίας. Μιαν άλλη δηλαδή ευκαιρία, ώστε να ζωντανέψει μέσα του η λαχτάρα για επιστροφή και αληθινή μετάνοια. Άλλωστε, το αίτημα όπως, «Τον υπόλοιπον χρόνον της ζωής ημών εν ειρήνη και μετανοία εκτελέσαι…» έχει αναμφίβολα τη σημασία του και οπωσδήποτε τον συμβουλευτικό – σωτηριολογικό χαρακτήρα του.

Λίγο πριν τα βλέφαρα σφαλίσουν, πριν αρχίσει το σώμα να δέχεται την παραμυθία του ύπνου, διαπιστώνεις γι  ἄλλη μια φορά την ανάγκή να παραδοθείς στα χέρια του Θεού, γιατί το θεωρείς και απαραίτητο, αλλά και φυσικό. Συντονίζεις λοιπόν το είναι σου με την παρακάτω ευχή κι αρχίζεις να περνάς το μεσότοιχο, από το νυσταγμό στον ύπνο, που αναμφίβολα είνα «αργία των αισθήσεων» (Αγ. Ιωάννης Σιναΐτης).

«Η ελπίς μου ο Πατήρ, καταφυγή μου ο Υιός, σκέπη μου το Πνεύμα το Άγιον· Τριας Αγία δόξα σοι». Αμήν.

Πάντων υμών...

«Πάντων υμών μνησθείη Κύριος ο Θεός εν τη βασιλεία Αυτού πάντοτε…»

Καθώς ο ιερέας περνά μέσα από το λαό, κρατώντας τα τίμια δώρα, μεταφέροντάς τα από την πρόθεση στην Αγία Τράπεζα, εκφωνεί αργά τα πιο πάνω λόγια.

Όλοι καλούνται να πορευτούν προς τη βασιλεία του Θεού. Όλους μπορεί ο ιερέας να ανεβάσει, όπως ανέρχεται τα σκαλοπάτια του ιερού, προς το ουράνιο θυσιαστήριο.

Ο Κύριος «δορυφορούμενος αοράτως» από τ’ αγγελικά τάγματα, «προσέρχεται σφαγιασθήναι και δοθήναι εις βρώσιν τοις πιστοίς».

Δεν είναι αυτή η θυσία για τους λίγους. Δεν είναι μόνο για τους παρόντες. Ο Κύριος, ως Θεός αγάπης και προσφοράς, προσκαλεί όλους, θυμάται όλους, θυσιάζεται για όλους.

Η Βασιλεία Του θα γεμίσει! Μόνο οι αμετανόητοι, σκληροί αμαρτωλοί, θα στερηθούν τη χαρά της συμμετοχής, κάνοντας κακή χρήση της ελευθερίας τους.

Όσοι με μετάνοια και πίστη πορεύονται, ελπίζοντας στη μνήμη του Θεού που καταργεί την απομόνωση, αυτοί, ζωοποιούμενοι από αυτή τη «μνήμη», βιώνουν από τώρα τη Βασιλεία. AMHN.

Περπατα κι ας βρέχει...

Ξέρω ότι πολλές φορές αισθάνεσαι ότι δεν κατάφερες τίποτα. Ότι πάλι έπεσες στα ίδια πάθη, στα ίδια λάθη, σε εκείνα που σε κάνουν να νιώθεις αδύναμος, ένοχος και αμετανόητος. Και όμως είχες δώσει μια υπόσχεση στο Θεό και τον εαυτό σου. Κι όμως είχες πει, «δεν θα το ξανακάνω ποτέ πια». Είχες γονατίσει μάλιστα στην προσευχή γι αυτό το θέμα με την καρδιά γεμάτη πόνο αλλά και ελπίδα ότι δεν θα ξανασυμβεί.

Κι όμως, πάλι ήρθε, πάλι το συναντάς, το πάθος, την αδυναμία, το λάθος και αστοχία. Αισθάνεσαι ότι τίποτε δεν άλλαξε, ότι όλα είναι πάλι τα ίδια, ότι πάλι από την αρχή.

Κι όμως δεν είναι έτσι. Άδικα χτυπάς τον εαυτό σου και μάλιστα πιο σκληρά από όλους του δήμιους και βασανιστές. Ξερεις κατι;; η δική σου ματιά είναι η πιο σκληρή.

Όταν βρίσκεσαι σε ένα δρόμο, και κινείσαι δεν σημαίνει ότι έφτασες και στο προορισμό. Μπορεί να πέσεις, να χτυπήσεις, να λασπωθείς, να χαθείς μάλιστα, όμως δεν παύει να είσαι μέσα στο δρόμο. Ο ιερός Χρυσόστομος τι λέει: το φοβερό δεν είναι να πέσεις αλλά να μείνεις κάτω.

Ποσό εγωισμό θέλει, ώστε να επιθυμείς να φτάσεις αμέσως στο τέρμα πριν καν ακόμη ξεκινήσεις. Να μην βλέπεις τι μπορείς και τι αντέχεις κάθε φορά, αλλά τι και πως θα έπρεπε να είσαι. Όχι τι είσαι αλλά τι θα έπρεπε να είσαι. Αυτό είναι συμβόλαιο θανάτου. Είναι σίγουρη αποτυχία.

Όταν σε έχουν δέσει με σχοινιά και αυτό είναι τα πάθη, δεν είναι δυνατόν να λυθείς αμέσως. Όμως κάθε φορά που εσύ θα παλεύεις και θα αγωνίζεσαι, ακόμη κι αν δεν έχεις ελευθερωθεί, θα έχεις έστω και λιγάκι κάνει πιο ανώδυνο το σφίξιμο, έχεις λασκάρει τα σχοινιά, έχουν γίνει πιο άνετα. Έχεις λιγάκι κερδίσει την ελευθερία σου.

Δεν το βλέπεις όμως αυτό. Δεν το νιώθεις;;; Εσύ νιώθεις ότι είσαι το ίδιο και χειρότερα. Γιατί;;

Μα γιατί δεν έχεις μάθει να εκτιμάς τα απλά μαθήματα, τα σιγαλά βήματα, τον αρμονικό ρυθμό. Θέλεις σπουδαία και θαυμαστά, θέλεις υψηλά και μέγιστα, θέλεις να μην πονάς και μην δακρύζεις, να γίνουν όλα ανώδυνα και πολύ γρήγορα, όπως το φαγητό σου, το ποτό σου, το κινητό σου, το αμάξι σου,  η αγάπη σου.

Δεν κατανόησες ότι δεν έχει σημασία το ταξίδι αλλά η διαδρομή. Ότι αυτή σε διδάσκει. Ότι μια πτώση μπορεί να σε ωφελήσει πολύ περισσότερο από μια μεγάλη σου «αρετή».

Τα άνθη της ερήμου

ΑΝΘΗ ΤΗΣ ΕΡΗΜΟΥ
(ΑΠΟ ΤΗΝ ΕΚΚΛΗΣΙΑΣΤΙΚΗ ΙΣΤΟΡΙΑ ΤΟΥ ΣΩΚΡΑΤΟΥΣ)

Η ιστορία αυτή (του Σωκράτους) περιλαμβάνει γεγονότα που συνέβησαν στην Εκκλησία ανάμεσα στα έτη 305 και 439. Όποιος θέλει να τη διαβάσει, μπορεί να τη βρει στον 67ο τόμο της Ελληνικής Πατρολογίας του Migne.

*****

Παρακάτω δίνουμε σε μετάφρασι μερικές ωραίες πληροφορίες που αναφέρει ο ιερός ιστορικός για τους μεγάλους ασκητάς της Αιγύπτου μαζί με κάποια θαυμάσια λόγια τους που διέσωσε.

Ένας μοναχός που τον έλεγαν Δίδυμο και που έζησε ενενήντα χρόνια, ποτέ δεν είχε κάνει συντροφιά με κανένα άνθρωπο.

Άλλος, ονομαζόμενος Πίωρ, έτρωγε περπατώντας. Και σαν τον ρώτησε κάποιος γιατί τρώγει μ’ αυτόν τον τρόπο, αποκρίθηκε: «Δεν θέλω νάχω σαν έργο το φαγητό, αλλά σαν πάρεργο». Και σ’ έναν άλλο που του έκανε την ίδια ερώτηση, είπε: «Για να μην αισθάνεται η ψυχή καμμιά σωματική ευχαρίστηση».

Ο ασκητής Ισίδωρος έλεγε πως είχε σαράντα χρόνια που έννοιωθε την αμαρτία στη διάνοιά του, χωρίς ποτέ να συγκατατίθεται στους πειρασμούς της με την επιθυμία.

Ο Παμβώς, που ήταν αγράμματος, πήγε σε κάποιον για να μάθη κανένα ψαλμό του Δαυίδ. Σαν άκουσε, λοιπόν, τον πρώτο στίχο του τριακοστού ογδόου ψαλμού που λέγει: «Είπα· φυλάξω τας οδούς μου, του μη αμαρτάνειν με εν γλώσση μου», δεν θέλησε ν’ ακούση παρακάτω και σηκώθηκε κι έφυγε λέγοντας: «Μου αρκεί αυτός ο στίχος, αν μπορέσω να τον αποστηθίσω στην πράξη». Και σαν του παραπονέθηκε ο δάσκαλος, γιατί έκανε έξη μήνες να ξαναφανεί, εκείνος αποκρίθηκε: «Δεν έμαθα ακόμα το στίχο του ψαλμού στα έργα». Πέρασαν κατόπιν πολλά χρόνια και κάποιος γνωστός του μια μέρα τον ρωτά αν έμαθε τον στίχο. Κι εκείνος είπε: «Κάπως τον έμαθα στα δέκα εννιά χρόνια που διάβηκαν».

Ο ίδιος, σαν τον κάλεσε ο Μέγας Αθανάσιος, που ήταν επίσκοπος, ήλθε από την έρημο στην Αλεξάνδρεια. Έτυχε, λοιπόν, εκεί να ιδή κάποια βαμμένη γυναίκα και τον πήραν τα δάκρυα. Και σαν ζήτησαν οι γύρω του να μάθουν γιατί έκλαιγε, τους είπε: «Δυο λόγοι μου έφεραν δάκρυα· πρώτα η απώλεια αυτής της γυναικός· ύστερα, γιατί εγώ δεν έχω τόση έγνοια ν’ αρέσω στο Θεό όπως έχει αυτή για ν’ αρέση στους ανθρώπους».

Ήσαν δύο περιβόητοι ασκηταί που είχαν το ίδιο όνομα. Ο Μακάριος από την Αίγυπτο και ο Μακάριος από την Αλεξάνδρεια. Ο πρώτος ήταν αυστηρός σ’ εκείνους που έρχονταν να τον συμβουλευθούν. Ο δεύτερος, που σε όλα τα άλλα έμοιαζε ακριβώς με τον πρώτο, σε τούτο ήταν διαφορετικός, στο ότι δηλαδή σ’ εκείνους που τον πλησίαζαν ήταν γλυκόθωρος και ιλαρός και με χαριτωμένους τρόπους τραβούσε τους νέους στην άσκηση.

Ένας μαθητής του,  ο περίφημος Ευάγριος, που ανεδείχθη κατόπιν πολύ, κάποιον μοναχό που ταρασσόταν από νυχτερινές φαντασίες, τον πρόσταξε να υπηρετή αρρώστους νηστεύοντας. Και είπε, σε σχετική ερώτηση: «Αυτά τα πάθη με τίποτε άλλο δεν σβύνουν παρά μονάχα με το έλεος».
Στον Μέγα Αντώνιο, ήλθε κάποιος σπουδασμένος και του είπε: «Πώς υπομένεις, πάτερ, στερούμενος την παρηγοριά των βιβλίων;»  Και ο Άγιος Αντώνιος του αποκρίθηκε: «Το δικό μου βιβλίο είναι η φύση και τόχω πάντα ανοιχτό μπροστά μου για να διαβάζω τον λόγο του Θεού».

Μεταφρ.  Βασ.

Περιοδικό Κιβωτός
Απρίλιος 1953
ΑΦ 16