Ὁ Ὅσιος Θεοφύλακτος Ἐπίσκοπος Νικομήδειας 8 Μαρτίου

Ὁ Ὅσιος Θεοφύλακτος καταγόταν ἀπὸ τὴν Ἀνατολὴ καὶ ἔζησε κατὰ τοὺς χρόνους τοῦ αὐτοκράτορα Λέοντος τοῦ Δ’ (775-780 μ.Χ.). Λόγω τῆς μεγάλης του παιδείας καὶ πρὸς συνέχιση τῶν σπουδῶν του ᾖλθε στὴν Κωνσταντινούπολη, ὅπου γρήγορα ἀπέκτησε φήμη σοφοῦ καὶ δημιούργησε φιλικὲς σχέσεις μὲ ἀνώτερους κρατικοὺς λειτουργοὺς καὶ ἀξιωματούχους, καθὼς καὶ μὲ τὸν μετέπειτα Πατριάρχη Ταράσιο, ποὺ ἦταν τότε πρωτοσηκρίτης.
‘Όταν τὸ ἔτος 784 μ.Χ. ἐξελέγη Πατριάρχης Κωνσταντινουπόλεως ὁ Ταράσιος, εἰς διαδοχὴ τοῦ Πατριάρχου Παύλου, ὁ Ὅσιος Θεοφύλακτος μαζὶ μέ τὸν Μιχαήλ, ποὺ ἀργότερα ἔγινε Ἐπίσκοπος Συνάδων, ἀπεστάλησαν ἀπὸ τὸν Ταράσιο σὲ κάποια μονὴ τοῦ Εὔξεινου Πόντου.
Λίγο ἀργότερα, πιθανὸν περὶ τὸ ἔτος 800 μ.Χ., ἐξελέγη Ἐπίσκοπος Νικομήδειας. Ἀπὸ τὴ θέση αὐτὴ ὁ Ὅσιος Θεοφύλακτος διέπρεψε σὲ ἔργα ἐκκλησιαστικῆς φιλανθρωπίας καὶ κοινωνικῆς πρόνοιας. Ἀνήγειρε ναούς, τὸ μέγα νοσοκομεῖο τῶν Ἁγίων Ἀναργύρων Κοσμᾶ καὶ Δαμιανοῦ, γηροκομεῖα, πτωχοκομεῖα καὶ δημιούργησε λογία γιὰ τὶς ἄπορες χῆρες καὶ τὰ ὀρφανά.
Μάλιστα δὲ ὁ ἴδιος διακονοῦσε καὶ περιποιόταν τοὺς πάσχοντες ἀδελφούς του.

Ὅταν πέθανε ὁ Πατριάρχης Ταράσιος, ἐξελέγη στὸν Πατριαρχικὸ θρόνο ὁ Ἅγιος Νικηφόρος Α’ (806-815 μ.Χ.). Στὴ βασιλεία ὑπερίσχυσε ὁ Λέων Ε’ ὁ Ἀρμένιος (813-820 μ.Χ.), ὁ ὁποῖος κινήθηκε κατὰ τῶν ἁγίων εἰκόνων. Τότε παρέλαβε ὁ Ἅγιος Νικηφόρος τὸν Ὅσιο Θεοφύλακτο, τὸν Ἅγιο Αἰμιλιανὸ Κυζίκου, τὸν Ἅγιο Εὐθύμιο Σάρδεων, τὸν Εὐδόξιο Ἀμορίου, τὸν Ἅγιο Μιχαὴλ Συνάδων καὶ τὸν Ἅγιο Ἰωσὴφ Θεσσαλονίκης, ἀνέβηκε στὸ παλάτι καὶ ἔλεγξε μὲ εἰκονογραφικὰ χωρία τὸν αὐτοκράτορα γιὰ τὰ δυσσεβὴ διδάγματα καὶ τὴν εἰκονομαχική του διάθεση. Ἐπειδὴ ὁ ἀυτοκράτορας ἔμενε ἀμετάπειστος, ὁ Ὅσιος Θεοφύλακτος ἔλαβε τὸν λόγο καὶ τοῦ εἶπε μὲ παρρησία: «Γνωρίζω ὅτι καταφρονεῖς τὴν ἀνοχὴ καὶ μακροθυμία τοῦ Θεοῦ. Ἀλλὰ θὰ ἔλθει σὲ σένα ξαφνικὰ ὄλεθρος καὶ ἡ καταστροφὴ θὰ εἶναι ὅμοια μὲ καταιγίδα».

Η ειρήνη του Χριστού μέσα στον ταραγμένο κόσμο.

«Εἰρήνην ἀφίημι ὑμῖν, εἰρήνην τὴν ἐμὴν δίδωμι ὑμῖν· οὐ καθὼς ὁ κόσμος δίδωσιν, ἐγὼ δίδωμι ὑμῖν· μὴ ταρασσέσθω ὑμῶν ἡ καρδία μηδὲ δειλιάτω». Κατὰ Ἰωάννην 14,27

Ο κόσμος γύρω αλλάζει με ρυθμούς που κουράζουν την ψυχή. Οι ειδήσεις πληθαίνουν, οι φωνές υψώνονται, οι φόβοι διασπείρονται σαν άνεμος που δεν βρίσκει ανάπαυση. Και μέσα σε αυτή τη συνεχή αναστάτωση, ο άνθρωπος αισθάνεται την καρδιά του να βαραίνει, να χάνει την ειρήνη της, να ζητά ένα στήριγμα που δεν θα κλονιστεί.

Ο Κύριος όμως δεν υποσχέθηκε μια ειρήνη εξωτερική, πρόσκαιρη και εύθραυστη. Δεν μίλησε για ησυχία που εξαρτάται από τις περιστάσεις, ούτε για μια γαλήνη που γεννιέται όταν όλα βαδίζουν όπως τα θέλει ο άνθρωπος. Η ειρήνη Του είναι παρουσία. Είναι βεβαιότητα ότι δεν είμαστε μόνοι. Είναι η μυστική εκείνη ανάπαυση που κατοικεί στην καρδιά ακόμη και όταν γύρω μαίνεται θύελλα.

Όπως διδάσκει ο Άγιος Ιωάννης ο Χρυσόστομος, τίποτε δεν μπορεί να ταράξει τον άνθρωπο που εμπιστεύεται ολοκληρωτικά τον Θεό, διότι η ψυχή του έχει ήδη αγκυροβολήσει σε λιμάνι ασφαλές. Και ο Άγιος Μάξιμος ο Ομολογητής φανερώνει ότι η αληθινή ειρήνη γεννιέται όταν ο νους ενωθεί με τον Θεό και πάψει να διασκορπίζεται στα πρόσκαιρα.

Η καρδιά ταράζεται όταν πιστεύει περισσότερο σε όσα βλέπει παρά σε Εκείνον που δεν φαίνεται αλλά ενεργεί. Όταν δίνει μεγαλύτερη βαρύτητα στον λόγο των ανθρώπων παρά στον λόγο του Θεού. Και τότε ο φόβος βρίσκει τόπο και ριζώνει.

Η θεραπεία δεν βρίσκεται στην

Ἐκεῖ ποὺ ὁ ἄνθρωπος πέφτει, ἐκεῖ μπορεῖ καὶ νὰ σηκωθεῖ.

Μὴν φοβηθεῖς τὴν πτῶση, τέκνον, οὔτε νὰ ἀποκάμεις ἀπὸ τὸν καθημερινὸ ἀγῶνα.

Ὁ δρόμος τῆς σωτηρίας δὲν εἶναι εὐθεῖα χωρὶς σκιές, ἀλλὰ πορεία ἀνθρώπου ποὺ πέφτει καὶ πάλιν ἐγείρεται μὲ ταπείνωση καὶ ἐλπίδα. Στάσου μὲ ἀνδρεία ἐνώπιον τοῦ Θεοῦ, καὶ ἡ ὑπομονή σου θὰ γίνει θυμίαμα εὐάρεστο, ποὺ θὰ κινήσει τὴν στοργὴ καὶ τὴν μέριμνα τοῦ φύλακος ἀγγέλου σου.

Ὅταν ἡ πληγὴ τῆς ψυχῆς εἶναι ἀκόμη θερμή, ὅταν ἡ συνείδηση πονεῖ καὶ δὲν ἔχει σκληρυνθεῖ, τότε ἡ θεραπεία γίνεται ταχύτερα, διότι ἡ μετάνοια ἔρχεται ὡς δάκρυ καθαρτικό. Ἀλλὰ ὅταν ὁ χρόνος καλύψει τὴν πληγὴ καὶ ἡ καρδία συνηθίσει στὴν ἀμέλεια, τότε ἡ θεραπεία γίνεται βαρύτερη. Χρειάζεται κόπο, ἄσκηση, πόνο καὶ τὴν παιδαγωγία τῶν θλίψεων, ποὺ ὁ Θεὸς ἐπιτρέπει ὡς ἰατρεία σωτηρίας, ἵνα μὴ γευθῇ ὁ ἄνθρωπος τὸ φοβερὸ πῦρ τῆς αἰωνίου ἀπομακρύνσεως.

Διὰ τοῦτο, μὴν ἀναβάλλεις τὴν ἐπιστροφή σου. Ἡ μετάνοια ποὺ γεννᾶται σήμερα εἶναι εὐλογία, ἐνῶ ἡ μετάνοια ποὺ μετατίθεται γίνεται βάρος. Κάθε πτῶση μπορεῖ νὰ γίνει ἀρχὴ ἀναστάσεως, ἐὰν ὁ ἄνθρωπος δὲν μείνει στὸ χώμα, ἀλλὰ σηκωθεῖ μὲ πόθο Θεοῦ.

Ἡ ὑπομονὴ στὸν ἀγῶνα, ἡ ἐπιμονὴ στὴν μετάνοια καὶ ἡ ταπείνωση τῆς καρδίας εἶναι ὁδὸς ποὺ ὁδηγεῖ ἀπὸ τὴν πληγὴ στὴν ἴαση καὶ ἀπὸ τὸν πόνο στὴν χάρη. Ἅγιος Ἰωάννης ὁ τῆς Κλίμακος

Ἐκεῖ ποὺ ὁ ἄνθρωπος πέφτει, ἐκεῖ μπορεῖ καὶ νὰ σηκωθεῖ.

Ο Γάμος ως Μυστήριο και Διαθήκη ενώπιον του Θεού

«Ὁ Θεός ὃ συνέζευξεν, ἄνθρωπος μὴ χωριζέτω». Κατά Ματθαίον 19:6

Υπάρχουν ενώσεις που μοιάζουν με γάμο, αλλά δεν φέρουν το βάρος και το φως του Μυστηρίου. Υπάρχουν δεσμοί που στηρίζονται σε λόγια, υπογραφές και ανθρώπινες υποσχέσεις, αλλά δεν ριζώνουν στο θέλημα του Θεού. Και χρειάζεται να ειπωθεί με διάκριση αλλά και αλήθεια ότι ο Θεός δεν κατοικεί σε κάθε τέτοια ένωση.

Διότι ο γάμος, κατά την παράδοση της Ανατολικής Ορθοδόξου Εκκλησίας, δεν είναι συμβόλαιο, ούτε μία απλή κοινωνική συμφωνία. Είναι Μυστήριο. Είναι ιερά διαθήκη, ευλογημένη και σφραγισμένη από την χάρη του Αγίου Πνεύματος. Είναι η ένωση δύο προσώπων μέσα στον Χριστό, ώστε να πορεύονται μαζί προς τη σωτηρία.

«Τὸ μυστήριον τοῦτο μέγα ἐστίν· ἐγὼ δὲ λέγω εἰς Χριστὸν καὶ εἰς τὴν Ἐκκλησίαν». Προς Εφεσίους 5:32

Ο γάμος δεν αφορά μόνο δύο ανθρώπους. Είναι εικόνα της ενώσεως του Χριστού με την Εκκλησία. Είναι σταυρική πορεία, προσφορά, θυσία και αγιασμός. Δεν στηρίζεται στο συναίσθημα, αλλά στην χάρη. Δεν στηρίζεται στην ευκολία, αλλά στην υπομονή και την πίστη.

Μία ανθρώπινη συμφωνία λέει σιωπηλά ότι θα παραμείνω όσο με ικανοποιείς. Όμως το Μυστήριο του γάμου ψιθυρίζει κάτι βαθύτερο και αμετάθετο, ότι θα παραμείνω γιατί σε παρέλαβα ως δώρο από τον Θεό και σε εμπιστεύτηκα ενώπιόν Του.

«Ὁ Κύριος ἐμαρτύρησεν ἀνὰ μέσον σοῦ καὶ ἀνὰ μέσον τῆς γυναικός τῆς νεότητός σου… αὕτη κοινωνός σου καὶ γυνὴ διαθήκης σου». Μαλαχίας 2:14

Ο Θεός δεν απλώς αναγνωρίζει τον γάμο, αλλά στέκεται ως

"Λογισμοί αμαρτωλού"

 Οι άνθρωποι, αν τους βρίσεις ή λογοφέρεις μαζί τους, ή γράψεις γι' αυτούς κακό, έρχεται ώρα που μπορεί να σου το συχωρέσουν. (Δεν βαρυέσαι, αδελφέ, ξέχασέ τα!) 

Κείνο που δεν θα σου συχωρέσουνε ποτέ και για το οποίο θα σε μισήσουνε, είναι να ζεις κατά τέτοιον τρόπο, που να ντρέπουνται εκείνοι για τη δική τους τη ζωή, νάναι η ζωή σου σαν ένας έλεγχος της δικής τους.

 

"Λογισμοί αμαρτωλού"(Φώτης Κόντογλου)

 

Του Οσίου Παύλου του Απλού. 7 Μαρτίου

Ο Όσιος Παύλος ονομάστηκε «απλός», διότι ήταν αμαθής γεωργός που δεν γνώριζε τίποτα από τις έθιμοτυπίες του κόσμου. Τον στόλιζε όμως άκακο ήθος και ήταν τέλειος αγαθός ισραηλίτης, χωρίς καμμιά πονηριά και δόλο. Μέχρι τα εξήντα του, οι γεωργικές εργασίες ήταν ή κύρια ασχολία του. Αλλά η σύζυγος του ήταν εντελώς διαφορετική. Αυτή έκανε τη δήθεν ευγενή, διότι έζησε κάποτε σαν υπηρέτρια στην πόλη. Κορόιδευε λοιπόν τον Παύλο σαν κουτό και ανόητο, που χάνεται με τους σταυρούς και ξόδευε την ώρα της άνεσης του με προσευχές και ψαλμούς. Μέχρι που έφτασε στο σημείο να προδώσει τη συζυγική της πίστη!
Ο Παύλος, όταν βεβαιώθηκε αυτό, γέμισε από πολλή θλίψη και πίκρα. Στέναξε βαθειά, προσευχήθηκε και αποφάσισε να την αφήσει και να φύγει μακριά. Πήγε δε στην έρημο, κοντά στον Μέγα Αντώνιο (βλέπε 17 Ιανουαρίου).
Στο νέο αυτό στάδιο της ζωής του ο Παύλος, ανέπτυξε εξαίρετες ασκητικές αρετές. Θερμός στην ευσέβεια του, άδολος στην καρδιά του, ταπεινός στα φρονήματα του, πράος στο ήθος του, στολιζόταν από τα ωραιότερα χριστιανικά άνθη και είλκυσε την αγάπη του αγίου Αντωνίου. Ο Θεός μάλιστα, του έδωσε και το χάρισμα να θαυματουργεί, και έτσι θεράπευσε πολλούς δαιμονισμένους.
Κοιμήθηκε σε βαθιά γεράματα στα βάθη της ερήμου και έμεινε σαν το γνησιότερο κάτοπτρο της θείας αγαθότητας.

Των Αγίων Εφραίμ, Βασιλέωςς, Ευγενίου, Αγαθοδώρου, Ελπιδίου, Καπίτωνος και Αιθερίου. 7 Μαρτίου

Επί της βασιλείας του αυτοκράτορα Διοκλητιανού (284-305 μ.Χ.) ο Πατριάρχης Ιεροσολύμων Έρμων (300-314 μ.Χ.) απέστειλε στη Σκυθία τον Επίσκοπο Άγιο Εφραίμ και στη Χερσώνα τον Επίσκοπο Άγιο Βασιλέα, με σκοπό την διάδοση του Χριστιανισμού. Ο Άγιος Βασιλέας επειδή κήρυττε τον Χριστό, εκδιώχθηκε από τους ειδωλολάτρες. Όμως και πάλι προσκλήθηκε από τον ηγεμόνα του τόπου και ανέστησε, κατά τον Συναξαριστή, τον υιό του. Από το γενόμενο θαύμα και ο άρχοντας και πλήθος λαού πίστεψαν στον Χριστό και βαπτίσθηκαν. Οι ειδωλολάτρες όμως εξεμάνησαν και τον συνέλαβαν. Τον έδεσαν και τον έσυραν από τα πόδια, και συρόμενος πέθανε.
Αλλά και ο Άγιος Εφραίμ, ενώ δίδασκε το Ευαγγέλιο, συνελήφθη από τους ειδωλολάτρες και αποκεφαλίσθηκε.
Μετά τον μαρτυρικό θάνατο του Αγίου Βασιλέως απεστάλησαν στη Χερσώνα οι Επίσκοποι Αγαθόδωρος, Ελπίδιος και Ευγένιος ως κήρυκες του Ευαγγελίου και της πίστεως, αλλά και αυτοί φονεύθηκαν από τους άπιστους.
Στην συνέχεια απεστάλη υπό του Πατριάρχη Ιεροσολύμων ο Επίσκοπος Αιθέριος, ο οποίος μόλις είδε τον εθνικό λαό εξαγριωμένο, κατέφυγε στον Μέγα Κωνσταντίνο και ζήτησε την απέλαση των ειδωλολατρών από τη Χερσώνα, πράγμα το οποίο έγινε. Αφού δε ο Άγιος ανήγειρε εκεί ναό, μετέβη στον βασιλέα, για να τον ευχαριστήσει. Όμως κατά την επιστροφή του τον συνέλαβαν και τον έπνιξαν στον ποταμό Δούναβη.
Οι Χριστιανοί της Χερσώνας ζήτησαν τότε από τον Μέγα Κωνσταντίνο να τους στείλει έναν άλλο Αρχιερέα και έτσι στάλθηκε σε αυτούς ο Άγιος Καπίτων. Οι ειδωλολάτρες όμως ζήτησαν από τον Άγιο Καπίτων να τους κάνει ένα θαύμα ώστε να δουν ποια είναι η αληθινή πίστη. Ο Άγιος Καπίτων τότε, αφού φόρεσε τα αρχιερατικά του άμφια, έκανε το σημείο του Σταυρού και μπήκε μέσα σε μια αναμμένη κάμινο. Αφού έμεινε εκεί για αρκετή ώρα, βγήκε αβλαβής και άφλεκτος. Βλέποντας αυτό το θαύμα οι ειδωλολάτρες, βαπτίστηκαν και αυτοί Χριστιανοί.
Ἀπολυτίκιον
Ἦχος πλ. α’.
Τά θαύματα τῶν ἁγίων σου Μαρτύρων, τεῖχος ἀκαταμάχητον ἡμῖν δωρησάμενος, Χριστέ ὁ Θεός. Ταῖς αὐτῶν ἰκεσίαις βουλάς ἐθνῶν διασκέδασον, τῆς βασιλείας τά σκηπτρα κραταίωσον, ὡς μόνος ἀγαθός καί φιλάνθρωπος.

Το Αλάτι της Πίστεως που Σιωπηλά Αγιάζει

«Σεις εστε το άλας της γης· εάν δε το άλας μωρανθή, εν τίνι αλισθήσεται;» όπως μας διδάσκει ο Κύριος στο ιερό Ευαγγέλιο. Ο λόγος αυτός δεν είναι σχήμα ποιητικό, αλλά αποκάλυψη τρόπου ζωής. Το άλας δεν υπάρχει για να φαίνεται, ούτε για να επιβάλλεται. Υπάρχει για να διαλύεται, να χάνεται, να προσφέρεται σιωπηλά, ώστε να διατηρεί και να δίνει γεύση. Έτσι και η πίστη. Δεν είναι επίδειξη, ούτε λόγος έντονος και καυστικός. Είναι ήθος, είναι πνοή, είναι μια αόρατη ενέργεια που διαποτίζει τον άνθρωπο ολόκληρο.

Οι άγιοι Πατέρες μιλούν με ακρίβεια για αυτό το μυστήριο. Ο άγιος Ιωάννης ο Χρυσόστομος τονίζει ότι το άλας συμβολίζει τον λόγο που είναι γεμάτος χάρη και διάκριση, λόγος που δεν τραυματίζει αλλά θεραπεύει. Και ο άγιος Μάξιμος ο Ομολογητής διδάσκει ότι η αληθινή πνευματική ζωή δεν είναι αποσπασματική, αλλά καθολική, αγγίζει κάθε κίνηση της ψυχής και κάθε πράξη του σώματος. Όταν η πίστη μένει σε ένα σημείο της ζωής, τότε γίνεται βαρύ φορτίο και όχι ζωή. Όταν όμως διαχυθεί, γίνεται ειρήνη.

Στην εκκλησιαστική παράδοση, ο άνθρωπος καλείται να γίνει φορέας της χάριτος μέσα στην καθημερινότητα. Όχι μόνο στην προσευχή του ναού, αλλά και στον τρόπο που εργάζεται, που υπομένει, που συγχωρεί. Η πίστη που δεν μεταμορφώνει την καθημερινότητα, μένει ατελής. Και η πίστη που εκδηλώνεται άτακτα, χωρίς ταπείνωση, μπορεί να πληγώσει, όπως το αλάτι που συγκεντρώνεται και καίει.

Ένας παλαιός ασκητής έλεγε ότι ο πνευματικός άνθρωπος δεν ξεχωρίζει από τα λόγια του, αλλά από την ειρήνη που αφήνει πίσω του. Αυτό είναι το αλάτι που έλιωσε σωστά. Δεν φαίνεται, αλλά γίνεται αισθητό. Δεν φωνάζει, αλλά μαρτυρεί.

Κάποτε, σε ένα μικρό κελί, μια μοναχή ετοίμαζε το λιτό της φαγητό. Έριξε το αλάτι βιαστικά και δεν το ανακάτεψε. Όταν δοκίμασε, άλλο σημείο ήταν άγευστο και άλλο πικρό. Στάθηκε για λίγο σιωπηλή. Και μέσα στην απλότητα εκείνης της στιγμής, κατάλαβε. Ότι έτσι ακριβώς ζούσε και την πίστη της. Άλλοτε την άφηνε ανενεργή, και άλλοτε την εξέφραζε με ένταση, χωρίς διάκριση.

Από εκείνη την ημέρα, άλλαξε τρόπο. Δεν αύξησε τα λόγια της, αλλά την προσοχή της. Δεν επιδίωξε να φαίνεται πιο πιστή, αλλά να γίνεται πιο ταπεινή. Άρχισε να «ανακατεύει» την πίστη της με κάθε μικρή πράξη. Με τον τρόπο που άναβε το καντήλι, με τον τρόπο που μιλούσε, με τον τρόπο που σιωπούσε. Και τότε, η ζωή της έγινε απλή, ήσυχη, γεμάτη νόημα.

Η αληθινή πίστη δεν καίει. Δεν πιέζει. Δεν βαραίνει τον άλλον. Γλυκαίνει χωρίς να αλλοιώνει, φωτίζει χωρίς να τυφλώνει. Είναι εκείνη η σιωπηλή παρουσία που κάνει την πιο απλή στιγμή να γίνεται ευχαριστία, και την πιο δύσκολη δοκιμασία να μεταμορφώνεται σε δρόμο σωτηρίας.

Όταν η πίστη γίνει αναπνοή, τότε ο άνθρωπος δεν χρειάζεται να την αποδείξει. Την φανερώνει η ίδια η ζωή του.

Μια ζωή που δεν φαίνεται να φωνάζει, αλλά να ευλογεί σιωπηλά.

Ακόμη και μέσα στην απλότητα ενός μικρού κελιού, εκεί όπου ένα χέρι ανακατεύει λίγο ψωμί και νερό, μπορεί να κρύβεται ολόκληρη η Βασιλεία.

Σε εκείνες τις σιωπηλές στιγμές, όπου τίποτε δεν φαίνεται σπουδαίο, γεννιέται το αληθινό φως.

Εκεί όπου το άλας δεν φαίνεται πια, αλλά έχει γίνει ένα με την ύπαρξη.

Μέσα στην απλότητα της ζωής, η πίστη δεν επιβάλλεται. Απλώς υπάρχει και ευωδιάζει.

ΟΤΑΝ Η ΑΓΑΠΗ ΠΛΗΓΩΝΕΤΑΙ

«Ὁ φίλος, εἰς ὃ ἦλθες, ποίησον» (Ματθ. 26,50)

Ας σταθούμε με ταπείνωση και φόβο Θεού μπροστά σε έναν από τους βαθύτερους πόνους του Κυρίου μας Ιησού Χριστού. Όχι ακόμη εις τας πληγάς των ήλων, ούτε εις το τίμιον Ξύλον του Σταυρού, αλλά εις τον μυστικόν και αθέατον πόνον της προδοσίας. «Ἰδοὺ ἤγγικεν ὁ παραδιδούς με» (Ματθ. 26,46), και ο Κύριος προγινώσκων τα πάντα, εκουσίως βαδίζει προς το Πάθος, διδάσκων ότι η αγάπη Του δεν υποχωρεί έμπροσθεν της ανθρώπινης αχαριστίας.

Καθώς μαρτυρεί η Αγία Γραφή, «Τότε πορευθεὶς εἷς τῶν δώδεκα, ὁ λεγόμενος Ἰούδας Ἰσκαριώτης, πρὸς τοὺς ἀρχιερεῖς εἶπε· Τί θέλετέ μοι δοῦναι, καὶ ἐγὼ ὑμῖν παραδώσω αὐτόν; οἱ δὲ ἔστησαν αὐτῷ τριάκοντα ἀργύρια» (Ματθ. 26,14–15). Ω φοβερά πτώσις της ψυχής, όταν η φιλαργυρία κυριεύει τον άνθρωπον. Καθώς διδάσκει ο Άγιος Ιωάννης ο Χρυσόστομος, η ρίζα των κακών είναι η πλεονεξία, διότι σκοτίζει τον νουν και καθιστά τον άνθρωπον ικανόν και εις προδοσίαν του ίδιου του Θεού.

Ο Χριστός δεν παρεδόθη υπό εχθρού, αλλά υπό μαθητού. «Καὶ ἐγένετο ὁ ἐσθίων μετ’ ἐμοῦ τὸν ἄρτον, ἐπῆρε ἐπ’ ἐμὲ τὴν πτέρναν αὐτοῦ» (Ψαλμ. 40,10). Οικεία χείρ εστράφη εναντίον Του. Εκείνος που συνεπορεύθη, συνεκάθισε και συνεμερίσθη το ίδιο τραπέζι, έγινε όργανον προδοσίας. Αυτό αποκαλύπτει το βάθος της ανθρώπινης ασθενείας, όταν η καρδία απομακρύνεται από τον Θεόν.

Υπάρχει πόνος που δεν φαίνεται εις το σώμα, αλλά καίει τα βάθη της ψυχής. Η προδοσία τραυματίζει εκεί όπου κατοικεί η εμπιστοσύνη. «Ὀνειδισμὸς συνέτριψε τὴν καρδίαν μου» (Ψαλμ. 68,21). Ο Χριστός προσλαμβάνει και αυτόν τον πόνον, διά να θεραπεύσει κάθε ανθρώπινη πληγή, δείχνοντας ότι ουδείς πόνος είναι άγνωστος εις Αυτόν.

Τρία έτη ο Ιούδας έζησε πλησίον του Κυρίου. «Τυφλοὶ ἀναβλέπουσι καὶ χωλοὶ περιπατοῦσι» (Ματθ. 11,5), και όμως η καρδία του

Η Εύρεση του Τιμίου Σταυρού και των Τιμίων Ήλων από την Αγία Ελένη.6 Μαρτίου

«Σημεῖον ὁ Σταυρός τοῖς πιστοῖς, καὶ τρόπαιον ἀήττητον· δι’ αὐτοῦ γὰρ ἡ φθορά κατηργήθη καὶ ἡ ζωή ἐχαρίσθη». Η φράση αυτή της Εκκλησίας ανοίγει μπροστά μας το βάθος της σημερινής μνήμης, όπου δεν τιμάται απλώς ένα γεγονός, αλλά η ίδια η φανέρωση της σωτηρίας.

Η Αγία Ελένη, με πίστη ακλόνητη και καρδιά ταπεινή, πορεύθηκε στα Ιεροσόλυμα και αναζήτησε τον τόπο του Γολγοθά. Με κόπο και επιμονή ανεκαλύφθησαν τρεις σταυροί, ο του Κυρίου και των δύο ληστών. Η ανθρώπινη κρίση στάθηκε ανίκανη να διακρίνει τον Ζωοποιό Σταυρό, όμως η θεία χάρις εφανερώθη με θαυμαστό τρόπο. Όταν ο νεκρός άγγιξε έναν από αυτούς, ανέστη, και έτσι αποκαλύφθηκε το ξύλο που έγινε όργανο ζωής και σωτηρίας.

Μαζί με τον Τίμιο Σταυρό βρέθηκαν και οι Τίμιοι Ήλοι, τα καρφιά που εδέχθησαν το άχραντο Σώμα του Χριστού. Δεν είναι απλά ιστορικά κατάλοιπα, αλλά ζωντανές μαρτυρίες της θείας αγάπης. Η Αγία Ελένη τα παρέδωσε στον Μέγα Κωνσταντίνο, και εκείνος τα τίμησε ως ιερά σύμβολα προστασίας και πίστεως.

Ο Σταυρός από όργανο ατιμώσεως έγινε σημείο δόξης. Εκεί όπου φάνηκε η ταπείνωση, εκεί εφανερώθη η νίκη. Η εύρεσή του υπενθυμίζει ότι η χάρις του Θεού δεν χάνεται, αλλά αποκαλύπτεται στον κατάλληλο καιρό.

Ο άνθρωπος καλείται να κατανοήσει ότι ο Σταυρός δεν είναι απλώς ένα σημείο τιμής, αλλά τρόπος ζωής. Είναι η υπομονή μέσα στη δοκιμασία, η σιωπή μπροστά στην αδικία, η αγάπη που δεν ζητεί ανταπόδοση. Όποιος τον σηκώνει με πίστη, δεν μένει στο βάρος του, αλλά οδηγείται στο φως της Αναστάσεως.

Η εποχή μας συχνά αποφεύγει τον κόπο και τον πόνο, όμως η Εκκλησία δείχνει ότι μέσα από αυτά γεννάται η αληθινή ζωή. Ο Σταυρός προηγείται, αλλά δεν είναι το τέλος. Είναι η αρχή της αιωνιότητας.

Εις την εύρεσην του Τιμίου Σταυρού Δίδωσιν ἡμῖν Ἑλένη ταύτην χάριν, Βλέπειν τὸ σῶσαν ἐκ φθορᾶς ἡμᾶς ξύλον. Εις την εύρεσην των Τιμίων Ήλων Φανέντες ἧλοι Βασιλεῖ, τοῦ μὲν κράνους, Ἄγαλμα κεῖνται, τοῦ χαλινοῦ δὲ κράτος.

Λειτουργικά κείμενα

Ἀπολυτίκιον Ἦχος α’. Σῶσον Κύριε τὸν λαόν σου, καὶ εὐλόγησον τὴν κληρονομίαν σου, νίκᾳς τοῖς Βασιλεῦσι κατὰ βαρβάρων δωρούμενος, καὶ τὸ σὸν φυλάττων διὰ τοῦ Σταυροῦ σου πολίτευμα.

Η μνήμη αυτή γίνεται πρόσκληση για μετάνοια και επιστροφή. Όπως τότε αποκαλύφθηκε το ξύλο της ζωής μέσα από τη γη, έτσι και σήμερα αποκαλύπτεται η αλήθεια της καρδιάς μέσα από τις δοκιμασίες. Εκείνος που θα μείνει πιστός, θα δει όχι μόνο τον Σταυρό, αλλά και την Ανάσταση που τον ακολουθεί.

Με ταπείνωση η ψυχή στρέφεται προς τον Σταυρό και ζητά φως, δύναμη και παρηγοριά.

Η μνήμη του Τιμίου Σταυρού ας γίνει στήριγμα σε κάθε θλίψη και φως σε κάθε βήμα της ζωής.

 

ΤΡΕΙΣ ΩΡΕΣ ΣΤΗΝ ΚΟΛΑΣΗ!

Μία αληθινή ι­στορία από το Άγιον Όρος

Ο Γέροντας Χατζηγιώργης ο Αθωνίτης (1886), για να υπομένει με χαρά τους κόπους και τους πόνους τής ασκήσεως, έφερνε πάντα στο νου του την ακόλουθη διήγηση τού Γέροντά του Παπα-Nεόφυτου:

«Ένας μοναχός ήταν ασθενής και παράλυτος επί πολλά χρόνια. Έχασε όμως την υπομονή του και παρακαλούσε τον Θεό να του συντομεύσει τη ζωή για να μη βασανίζεται άλλο από την ασθένειά του.

Τότε ο Πανάγαθος Θεός του έστειλε έναν άγγελο, ο οποίος του είπε:

- «Πάτερ, ο Κύριος των οικτιρμών άκουσε την προσευχή σου. Σου συντομεύει τον επί γης χρόνο της ζωής σου αλλά με μία προϋπόθεση:

ή θα υποφέρεις ακόμη ένα χρόνο ως ασθενής ή θα πας στον άδη για τρεις ώρες..

Τότε ο μο­ναχός του είπε:

- «Να παραμείνω ακόμη στη γη επί ένα χρόνο είναι πολύς χρόνος.

Καλύτερα επιθυμώ να υποφέρω στον άδη για τρεις ώρες.

Μετά απ' αυτά τα λόγια του, ο άγγελος πήρε τη ψυχή του και την οδήγησε στον άδη. Τον άφησε εκεί και του είπε πως θα επιστρέψει έπειτα από τρεις ώρες.

Μετά την αναχώρηση του αγγέλου κυριεύθηκε η ψυ­χή τού μοναχού από πηκτό σκοτάδι.

Οι φοβερές μορφές των δαιμόνων, το άσβεστο πυρ, ο ακοίμητος σκώληξ, τα απερίγραπτα βάσανα τον είχαν περικυκλώσει από παντού. Ζητούσε βοήθεια, αλλά στις φωνές του κανείς δεν του απαντούσε.

Νόμιζε ότι είχαν περάσει τριακόσια χρόνια και κανείς δεν τον άκουγε, διότι καθέ­νας από τους εκεί κολασμένους ήταν φορτωμένος με τα δικά του βάσανα.

Μέσα στα βάσανά του λοιπόν και την απελπισία του, ξαφνικά φως έλαμψε στη φυλακή του και άγγελος Κυρίου τον πλησίασε και του είπε:

-«Πώς εί­σαι εδώ, αδελφέ, είναι καλά;»

Και ο μοναχός του απάντησε:

- «Ουδέποτε θα μπορούσα να πιστέψω ότι ένας άγγε­λος λέει ψέμματα».

Τότε ο άγγελος τον ρώτησε:

-«Τί θέ­λεις να πεις με αυτό»;

-«Δεν μου υποσχέθηκες, του λέει ο μοναχός, ότι θα με βγάλεις από εδώ μετά από τρεις ώρες; Μέχρι τώρα πέρασαν εκατοντάδες χρόνια μέσα στα βάσανα!»

-«Τί λες αδελφέ, για εκατοντάδες χρόνια!

Μία ώρα μόνο πέρασε από τη στιγμή που σε άφησα και έ­χεις ακόμη άλλες δύο» του απάντησε ο άγγελος.

-«Δύο ώ­ρες!!

φώναξε ο μοναχός με απορία, δύο ώρες ακόμη!! Δεν είναι άραγε δυνατόν να βγω από εδώ;

Δεν έχω άλλη δύναμη να υποφέρω αυτά τα βάσανα.

Προτιμώ να υποφέρω στη γη από αρρώστιες εκατοντάδες χρόνια ακόμη μέχρι τη Δευτέρα Παρουσία του Κυρίου, αρκεί να με βγάλεις από εδώ μέσα».

Τότε ο άγγελος του είπε:

-«Ο Πολυέλεος και Φιλάνθρωπος Θεός σου δείχνει τώρα την άπειρη αγαθότητά Του, αλλά εσύ μη ξεχνάς από εδώ και στο εξής να διηγείσαι στους άλλους τα σκληρά βάσανα του άδου».

 

Των Αγίων Τεσσαράκοντα δύο Μαρτύρων από το Αμόριο. 6 Μαρτίου

Οι Άγιοι Τεσσαράκοντα δύο Μάρτυρες έζησαν στα χρόνια της βασιλείας του Θεοφίλου του εικονομάχου (829 - 842 μ.Χ.) και ήταν στρατηγοί και ταξιάρχες, πλούσιοι και ευγ
ενείς. Ο Άγιος Θεόδωρος ήταν στρατηγός και πρωτοσπαθάριος, ο Άγιος Θεόφιλος στρατηγός και πατρίκιος, ο Άγιος Κάλλιστος τουρμάρχης, ο Άγιος Κωνσταντίνος δρουγγάριος, ο Άγιος Βασσόης δρομεύς, οι Άγιοι Μελισσηνός και Αέτιος στρατηγοί, ο Άγιος Κρατερός ευνούχος, ο άλλος Άγιος Κρατερός στρατηγός και ο Άγιος Κύριλλος επίσης στρατηγός.
Εκείνο τον καιρό, αφού βγήκε από την Συρία ο Αμηράς με αναρίθμητο στρατό, κατά των ανατολικών μερών της επικράτειας των Ρωμαίων, απεστάλησαν από τον βασιλέα στρατιώτες, για να προστατέψουν την πόλη του Αμορίου, πρωτεύουσας της Φρυγίας. Και όταν είδαν το άπειρο πλήθος των Σαρακηνών, εισήλθαν στο εσωτερικό μέρος του κάστρου αγωνιζόμενοι με καρτερία. Εκεί, αφού συνελήφθησαν, το έτος 838 μ.Χ., από τον χαλίφη Μοτασέμ, οδηγήθηκαν εις Σάμαρα της Μεσοποταμίας και κλείσθηκαν στη φυλακή. Ο χαλίφης τους υποσχέθηκε να τους αποκαταστήσει στα αξιώματά τους, εάν αλλαξοπιστήσουν και γίνουν Μωαμεθανοί. Όμως οι Άγιοι Μάρτυρες αρνήθηκαν με γενναιότητα και ομολόγησαν την πίστη τους στον Χριστό. Και αφού υπέστησαν πολλές ταλαιπωρίες και απάνθρωπα βασανιστήρια, αποκεφαλίσθηκαν, το έτος 842 μ.Χ. και έτσι σφράγισαν την ομολογία τους για τον Χριστό με το αίμα τους.
Ναό επ' ονόματι των Αγίων τεσσαράκοντα δύο τούτων Μαρτύρων ανήγειρε στο παλάτι των Πηγών ο αυτοκράτορας Βασίλειος Β' (976 - 1025 μ.Χ.).
Ἀπολυτίκιον (Κατέβασμα)
Ἦχος γ’. Τὴν ὡραιότητα.
Τὴν θεοσύλλεκτον, τοῦ Λόγου φάλαγγα, τοὺς Τεσσαράκοντα καὶ δυὸ Μάρτυρας, τοὺς ἐν μίᾳ πάντας σπουδή, ἀθλήσαντας τιμήσωμεν οὗτοι γὰρ τῆς πίστεως, ἡνωμένοι τὴ χάριτι , δῆμον ἀκαθαίρετον, ἱερῶς συνεκρότησαν, καὶ ὤφθησαν Χριστοῦ κληρονόμοι, ξίφει τμηθέντες τοὺς αὐχένας.

Άγιος Κόνων ο Ίσαυρος 5 Μαρτίου

Ο Άγιος Κόνων γεννήθηκε περί τα τέλη του 1ου αιώνα μ.Χ. στη Βαδινή, χωριό της Ισαυρίας της Μικράς Ασίας και έζησε στους Αποστολικούς χρόνους. Οι γονείς του, Νέστωρ και Νάδα ήταν αρχικά ειδωλολάτρες. Σε νεαρή ηλικία έγινε Χριστιανός και όταν οι γονείς του τον πίεσαν να νυμφευθεί, συμφώνησε με τη σύζυγό του να ζουν ως αδελφοί αφιερωμένοι στον Θεό.
Στο Συναξάρι αναφέρεται, ότι τον Άγιο καθοδη
γούσε ο Αρχιστράτηγος Μιχαήλ, ο οποίος και τον βάπτισε, του δίδαξε το Όνομα της Αγίας Τριάδος, μετέδωσε τα Θεία Μυστήρια σε αυτόν, μέχρι τέλους της ζωής του, του συμπαραστεκόταν και του χορήγησε μάλιστα και τη χάρη των παράδοξων θαυμάτων.
Ο Άγιος Κόνων οδήγησε στην Χριστιανική πίστη και τους γονείς του, ο δε πατέρας του Νέστωρ μαρτύρησε για τον Χριστό. Αλλά και τους Έλληνες, που αντιστέκονταν σε αυτόν και έλεγαν ότι δεν υπάρχει άλλος Θεός εκτός των ειδώλων, τους έπεισε και τους προετοίμασε να ομολογήσουν με μεγάλη φωνή τον Χριστό και να βαπτισθούν. Με τη χάρη του Θεού, ο Άγιος υπέταξε και τους δαίμονες και άλλοι μεν με εντολή του προστάτευαν τους αγρούς, άλλοι δε εγκλείστηκαν σε πιθάρια.
Όμως οι ειδωλολάτρες συμπολίτες του αντιμετώπιζαν με μεγάλη δυσαρέσκεια την ιεραποστολική δραστηριότητά του και την επιρροή που ασκούσε πάνω στους Εθνικούς. Κάποια μέρα ο Άγιος επισκέφθηκε έναν ειδωλολατρικό ναό, όπου προσευχήθηκε θερμά στον Κύριο. Αποτέλεσμα ήταν να γίνουν κομμάτια όλα τα είδωλα του ναού. Για τον λόγο αυτό συνελήφθη από τον άρχοντα Μάγνο και βασανίσθηκε. Όταν αφέθη ελεύθερος, οι Χριστιανοί τον περιέθαλψαν και τον περιέβαλαν με το σεβασμό τους.
Μετά από δύο χρόνια, ο Άγιος Κόνων κοιμήθηκε με ειρήνη παραδίδοντας την αγία του ψυχή στον Θεό.
Απολυτίκιον (Κατέβασμα)
Ήχος δ’. Ταχύ προκατάλαβε.
Την χάριν του Πνεύματος, ενδεδυμένος σοφέ, το κράτος διέλυσας, της ασεβείας στερρώς. Εκλάμπων τοις θαύμασιν όθεν πεφοινιγμένος, ταίς ροαίς των αιμάτων. Κόνων Οσιομάρτυς, τον Δεσπότην δοξάζεις, τον παρέχοντα ημίν διά σού, χάριν και έλεος.

Η Υπομονή που Φέρνει την Παρηγορία του Θεού.

«Μακάριος ανήρ ός υπομένει πειρασμόν· ότι δόκιμος γενόμενος λήψεται τον στέφανον της ζωής». Έτσι διδάσκει ο Απόστολος Ιάκωβος, αποκαλύπτοντας ότι ο πειρασμός δεν είναι εγκατάλειψη του Θεού, αλλά δοκιμασία που οδηγεί στην δόξα της υπομονής.

Ένας γέροντας ασκητής συνήθιζε να λέγει ότι όταν έρθει πειρασμός στον άνθρωπο, τότε από πολλά μέρη σηκώνονται θλίψεις. Η ψυχή δοκιμάζεται από γεγονότα, από ανθρώπους, ακόμη και από τις πιο μικρές ανάγκες της καθημερινής ζωής. Τότε ο άνθρωπος βρίσκεται μπροστά σε έναν μεγάλο πνευματικό αγώνα. Διότι η καρδιά εύκολα γογγύζει όταν τα βάρη πληθαίνουν. Όμως ακριβώς εκεί φανερώνεται η αληθινή πίστη, όταν ο άνθρωπος δεν αφήνει την πίκρα να μιλήσει μέσα του.

Ο ίδιος γέροντας διηγήθηκε ένα περιστατικό από την ζωή των ασκητών. Ένας αδελφός ζούσε ήσυχα στο κελί του και αγωνιζόταν με προσευχή και εργόχειρο. Κάποτε όμως τον επισκέφθηκε σκληρός πειρασμός. Μαζί με αυτόν ήρθαν και πολλές θλίψεις. Οι άλλοι μοναχοί έδειχναν ψυχρότητα απέναντί του. Όταν τον έβλεπαν, απέφευγαν τον χαιρετισμό. Κανείς δεν τον καλούσε στα

Το τετέλεσται του Σταυρού και το μυστήριο της σωτηρίας

«Ὅτε οὖν ἔλαβεν τὸ ὄξος ὁ Ἰησοῦς εἶπε· Τετέλεσται· καὶ κλίνας τὴν κεφαλὴν παρέδωκε τὸ πνεῦμα.» (Ιωάννης 19,30)

Στις ιερές και φοβερές εκείνες στιγμές του Σταυρού, όταν ο Κύριος πλησίαζε στο τέλος της επίγειας οικονομίας Του, ακούστηκε ο λόγος που διαπερνά τους αιώνες και συγκλονίζει την καρδιά της Εκκλησίας. Ο Ιησούς Χριστός, ο Υιός και Λόγος του Θεού, αναφώνησε «Τετέλεσται». Δεν ήταν λόγος απελπισίας ούτε κραυγή ανθρώπινης ήττας. Ήταν η φανέρωση ότι το έργο της θείας οικονομίας έφθασε στην τελείωσή του. Ο Κύριος ολοκλήρωσε την αποστολή που Του ανέθεσε ο Πατέρας για τη σωτηρία του κόσμου.

Ο ίδιος ο Χριστός είχε προαναγγείλει αυτό το έργο όταν προσευχόταν προς τον Πατέρα λέγοντας «Ἐγώ σε ἐδόξασα ἐπὶ τῆς γῆς· τὸ ἔργον ἐτελείωσα ὃ δέδωκάς μοι ἵνα ποιήσω.» (Ιωάννης 17,4). Η ενανθρώπηση, η διδασκαλία, τα θαύματα, το πάθος και ο Σταυρός δεν ήταν τυχαία γεγονότα αλλά μέρος της θείας οικονομίας για τη λύτρωση του ανθρώπου. Όταν λοιπόν ο Κύριος είπε «τετέλεσται», φανέρωσε ότι το σχέδιο της σωτηρίας είχε φθάσει στο αποκορύφωμά του.

Οι Άγιοι Πατέρες βλέπουν σε αυτόν τον λόγο το τέλος της παλαιάς οικονομίας και την αρχή της νέας χάριτος. Ο άγιος Ιωάννης ο Χρυσόστομος διδάσκει ότι με τον Σταυρό καταλύθηκαν οι σκιές του νόμου και φανερώθηκε η αλήθεια της χάριτος. Όσα προεικόνιζαν οι θυσίες της Παλαιάς Διαθήκης βρήκαν την πληρότητά τους στο πρόσωπο του Χριστού. Ο ίδιος έγινε ο αληθινός Αμνός του Θεού, «ὁ αἴρων τὴν ἁμαρτίαν τοῦ κόσμου» (Ιωάννης 1,29).

Στην Παλαιά Διαθήκη οι θυσίες