Όσιου Δαμιανού του Εσφιγμενίτου 23 Φεβρουαρίου

Δαμιανού ο τάφος ην των χαρίτων, λειμών γλυκύπνους, ω ξένης ευωδίας.

Η μνήμη του Οσίου Δαμιανού του Εσφιγμενίτου ανήκει στις ευλογημένες μορφές της ησυχαστικής παραδόσεως του Αγίου Όρους. Η γέννηση και η καταγωγή του παραμένουν άγνωστες, όπως συμβαίνει συχνά με τους αληθινούς εργάτες της ταπεινώσεως. Ο βίος του διασώθηκε σε νεότερο χειρόγραφο της Ιεράς Μονής Εσφιγμένου, ενώ η προφορική παράδοση των πατέρων του Άθωνα διατήρησε ζωντανή τη μνήμη της αγίας πολιτείας του.

Από νεαρή ηλικία εγκατέλειψε τον κόσμο και τα πρόσκαιρα αγαθά και προσήλθε στο Άγιον Όρος, όπου εκάρη μοναχός στην Ιερά Μονή Εσφιγμένου. Εκεί διεκρίθη για την ταπείνωση, την υπακοή και την ακρίβεια του μοναχικού βίου. Οι πατέρες τον θεωρούσαν τύπο και παράδειγμα αληθινού μοναχού, διότι η ζωή του ήταν γεμάτη προσευχή, σιωπή και άσκηση.

Με την ευλογία του ηγουμένου του, ποθώντας βαθύτερη ησυχία και μεγαλύτερη άσκηση, αποσύρθηκε στο απέναντι όρος που οι πατέρες ονόμαζαν Σαμάρεια. Εκεί ζούσε με αυστηρή άσκηση, με νήψη και αδιάλειπτη προσευχή, έχοντας ως μοναδικό πλούτο την παρουσία του Θεού.

Κάποτε επισκέφθηκε έναν φίλο του μοναχό. Όταν έφθασε στο κελί, δεν τον βρήκε και περίμενε μέχρι αργά το βράδυ ώσπου να επιστρέψει. Αφού μίλησαν πνευματικά, σηκώθηκε να φύγει. Η νύχτα όμως είχε προχωρήσει και δυνατή βροχή είχε αρχίσει να πέφτει. Παρ’ όλα αυτά, επειδή ο γέροντάς του τον είχε διδάξει να μη διανυκτερεύει ποτέ έξω από το κελί του, ο όσιος δεν θέλησε να παραβεί την εντολή της υπακοής.

Έτσι ξεκίνησε μέσα στη σφοδρή καταιγίδα να επιστρέψει στο ασκητήριό του. Η βροχή όμως έγινε τόσο δυνατή ώστε χάθηκε μέσα στο σκοτάδι και δεν μπορούσε να προχωρήσει ούτε ένα βήμα. Τότε ύψωσε την καρδιά και τη φωνή του προς τον Θεό λέγοντας με απλότητα και πίστη. «Κύριε σώσε με, χάνομαι».

Και τότε έγινε το θαύμα της θείας πρόνοιας. Χωρίς να αντιληφθεί πώς, βρέθηκε αμέσως μπροστά στο κελί του. Έτσι ο Θεός φανέρωσε πόσο ευάρεστη είναι ενώπιόν Του η καθαρή υπακοή. Όπως διδάσκει και ο Άγιος Ιωάννης ο Σιναΐτης, η υπακοή είναι ταφή του θελήματος και ανάσταση της ταπεινώσεως.

Ο Όσιος Δαμιανός έζησε με αυτό το φρόνημα μέχρι το τέλος της ζωής του. Το έτος 1280 εκοιμήθη ειρηνικά. Μετά την κοίμησή του συνέβη σημείο θαυμαστό. Από τον τάφο του για σαράντα ημέρες ανέβλυζε ευωδία μύρου, τόσο έντονη ώστε οι πατέρες της μονής την αισθάνονταν ακόμη και από μεγάλη απόσταση. Το γεγονός αυτό εθεωρήθη μαρτυρία της αγιότητός του και δοξολογία προς τον Θεό.

Η ζωή του Οσίου Δαμιανού υπενθυμίζει ότι η αγιότητα γεννιέται μέσα στην απλότητα, την υπακοή και την αδιάλειπτη προσευχή. Όπου ο άνθρωπος κόβει το ίδιον θέλημα και παραδίδεται ολοκληρωτικά στον Θεό, εκεί η χάρις ανθίζει και η ψυχή γίνεται ευωδιαστός λειμώνας αρετών.

Στην εποχή μας, όπου κυριαρχεί η αυτονόμηση και η υπερηφάνεια, η μορφή του Οσίου μάς καλεί να θυμηθούμε το παλαιό μοναχικό ήθος του Άθωνα. Η υπακοή δεν είναι απώλεια ελευθερίας αλλά δρόμος θείας προστασίας. Όταν ο άνθρωπος εμπιστεύεται τον Θεό και τη πνευματική καθοδήγηση της Εκκλησίας, τότε ακόμη και μέσα στη θύελλα της ζωής βρίσκει τον δρόμο προς το ασφαλές λιμάνι.

Η μνήμη του Οσίου Δαμιανού του Εσφιγμενίτου παραμένει φως για τους μοναχούς και παρηγοριά για όλους τους πιστούς, δείχνοντας ότι ο δρόμος της ταπεινώσεως οδηγεί πάντοτε στη χάρη του Θεού.

Ο όσιος ασκητής του Άθωνα που με την τέλεια υπακοή και την προσευχή έγινε ευωδιαστός μάρτυρας της χάριτος του Θεού.